काठमाडौं– स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयको आगामी आर्थिक वर्ष २०८३ ०८४ को बजेट सिलिङ अघिल्लो वर्षभन्दा झण्डै ९ अर्बले घटेर आएको छ ।

अर्थ मन्त्रालयले आगामी वर्षको बजेट तर्जुमाका लागि संघीय स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयलाई ४३ अर्ब २३ करोड १८ लाख रुपैयाँको सीमामा रहेर योजना तथा कार्यक्रम तर्जुमा गर्न बजेट सिलिङ पठाएको छ ।

अघिल्लो वर्ष अर्थ मन्त्रालयले संघीय स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयलाई ५२ अर्ब ५२ करोड रुपैयाँ बराबरको सिलिङ तोकेको थियो । त्यसमा पछि १३ अर्ब थपिएर बजेटमा आएको थियो ।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार अर्थले स्वास्थ्यलाई पठाएको आगामी वर्षको बजेट सिलिङमा चालु खर्चतर्फ ३१ अर्ब ९३ करोड ७८ लाख रुपैयाँ र पुँजीगततर्फ ११ अर्ब ३२ करोड ४० लाख रुपैयाँको सिलिङ तय भएको छ ।

सो बजेटको स्रोत ब्यवस्थापनमा नेपाल सरकारको ३७ अर्ब २८ करोड ९९ लाख रुपैयाँ, वैदेशिक अनुदानबाट ३ अर्ब ५० करोड ८८ लाख रुपैयाँ र वैदेशिक ऋणतर्फ २ अर्ब ४६ करोड ३१ लाख रुपैयाँ रहेको उल्लेख छ ।

अघिल्लो बर्ष जसमा सरकारको ३८ अर्ब ७६ करोड ८ लाख रुपैयाँ, वैदेशिक अनुदानतर्फ ६ अर्ब २० करोड रुपैयाँ र वैदेशिक ऋणतर्फ ७ अर्ब ५६ करोड रुपैयाँको सिलिङ रहेको थियो ।

अर्थले अहिले संघीय स्वास्थ्य मन्त्रालयको बजेट सिलिङ पठाएको हो । प्रदेश तथा स्थानीय तहका लागि स्वास्थ्यको बजेट सिलिङ भने आइसकेको छैन ।

चालु आर्थिक वर्षमा संघ, प्रदेश र स्थानीय तहसमेत गरेर स्वास्थ्य क्षेत्रका लागि ९५ अर्ब ८१ करोड रुपैयाँ बजेट विनियोजन गरिएको थियो। यसमा पनि स्वास्थ्य बीमाका लागि अर्थले थप रकम विनियोजन गरेको थियो ।

अर्थ मन्त्रालयले स्वास्थ्य मन्त्रालयलाई पठाएको बजेट सिलिङको कुल रकममध्ये १२ अर्ब रुपैयाँ भने एकमुष्ठ स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमको लागि भनिएको छ । अघिल्लो वर्ष स्वास्थ्य बीमाका लागि १० अर्ब छुट्याइएको थियो ।

स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रमका लागि रकम अभाव हुँदा धेरै स्वास्थ्य संस्थाले शोधभर्ना रकम पाएका छैनन् । कतिपय सरकारी ठूला संस्थाहरूले शोधभर्ना नपाउँदा कार्यक्रम सञ्चालन गर्न नसकिएको भन्दै स्वास्थ्य बीमा कार्यक्रम नै स्थगित गरेका छन् ।