नसर्ने रोगहरु उपचार गर्न सकिने र निको हुन सक्ने रोगहरु हुन्छन् । मानिसलाई लाग्ने रोगबारे समयमै सचेत हुन समय–समयमा स्वास्थ्य परीक्षण गर्नुपर्छ ।

रोग लाग्न नदिन तथा समयमै रोग पत्ता लगाउन चिकित्सकको सल्लाहमा समय समयमा स्वास्थ्य परीक्षण गराउनुपर्छ । स्वास्थ्य परीक्षण गराउन मानिसहरु बिरामी नै हुनपर्छ भन्ने छैन ।

स्वास्थ्य परीक्षण गर्दा लक्षण देखिनुअघि नै मानिसमा भएको रोग पत्ता लाग्छ । रोगलाई शूरुवाती अवस्थामै पत्ता लगाउन सकेमा समयमै रोग निको पार्न सकिन्छ र उपचारमा धेरै खर्च पनि हुँदैन । उमेर र लिङ्ग अनुसार विभिन्न किसिमका स्वास्थ्य परीक्षण हुन्छ ।

कुन उमेरका व्यक्तिले के परीक्षण गर्ने ?

–रक्तचाप
१८ देखि ३९ वर्षको उमेर समुहका व्यक्तिले वर्षमा एकपटक रक्तचाप परिक्षण गर्नुपर्छ । मोटोपना, उच्च रक्तचाप भएका व्यक्तिले नियमीत रुपमा रक्तचापको परीक्षण गनुपर्छ ।

– रगतमा चिनीको मात्रा
१८ देखि ३९ वर्ष उमेर समुहका व्यक्तिले हरे ३ वर्षमा एकपटक रगतमा चिनीको मात्रा परीक्षण गराउनुपर्छ । ४५ वर्ष माथिका व्यक्तिहरुले पनि हरेक ३ वर्षमा एकपटक रगतमा चिनीको मात्रा परीक्षण गर्नुपर्छ । शारीरिक निष्क्रियता, परिवारको सदस्यमध्ये कसैलाई मधुमेह भएमा, ९ पाउण्ड भन्दा बढी तौलको बच्चा जन्माएका महिलाहरुमा वा गर्भवती अवस्थामा मधुमेह भएमा,मोटोपनाका, छालाको समस्या, मुटु तथा रत्त रक्तनलीसम्बन्धी समयस्था भएका रगतमा चिनीको मात्रा परीक्षण गराउनुपर्छ ।

–तौल र उचाइ
स्वस्थ जीवन विताउनका लागि हरेक वर्ष एकपटक आफ्नो शरीरको तौल तथा उचाइ परीक्षण गर्नुपर्छ ।

–रगतमा चिल्लो पदार्थको मात्रा
३५ वर्ष उमेर पुगेका पुरुष तथा ४५ वर्ष माथिका महिलाले रगतमा चिल्लो पदार्थको मात्रा परीक्षण गराउनु अनिवार्य छ । यदि तपाईमा मुटु तथा रक्तनलीसम्बन्धी रोगको जोखिम कम छ भने हरेक पाँच वर्षमा, यदि मुटु तथा रक्तनलीसम्बन्धी समस्या भएका हरेक दुईवर्षमा एकपटक रगतमा चिल्लो पदार्थको मात्रा परीक्षण गर्नुपर्छ ।

–पिसाब
पिसाबको परीक्षणले तपाईको शरीरभित्र लाग्ने रोगको बारे पत्ता लगाउन सकिन्छ । २० वर्ष उमेर पुगेका व्यक्तिले एकपटक पिसाब परीक्षण गराउनुपर्छ । परिवारमा कुनै सदस्यमा मिर्गौला सम्बन्धी रोग छ भने त्यो परिवारको सदस्यले वर्षमा एकपटा पिसाब परीक्षण गराउनु अनिवार्य छ । यस्तै मुटु रोग, उच्च रक्तचाप र मधुमेह भएका व्यक्तिले वर्षमा एकपटक पिसाब परीक्षण गर्नुपर्छ ।