तेहरान- पाकिस्तानी सैनिक प्रमुख अशीम मुनीर इरानको राजधानी तेहरान पुगेका छन् । इन्टर–सर्भिसेस पब्लिक रिलेसन्स (आईएसपीआर) ले बुधबार जनाएअनुसार पाकिस्तानका चीफ अफ डिफेन्स फोर्सेस तथा सेना प्रमुख फिल्ड मार्शल आसिम मुनीर हाल जारी मध्यस्थता प्रयासअन्तर्गत तेहरान पुगेका छन्।

आईएसपीआरकाअनुसार, सीडीएफ मुनीर औपचारिक प्रतिनिधिमण्डल र गृहमन्त्री मोहसिन नकवीसहित इरानको राजधानी पुगेका हुन्।

यो वक्तव्य त्यसको केही घण्टापछि आएको हो, जब इरानले इस्लामाबादमा सप्ताहन्तमा भएको वार्ताले कुनै परिणाम नदिएपछि पाकिस्तानमार्फत अमेरिकासँग सन्देश आदानप्रदान जारी रहेको जनाएको थियो।

विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माएल बाघेईले साप्ताहिक पत्रकार सम्मेलनमा भने, ‘आइतबार इरानी प्रतिनिधिमण्डल तेहरान फर्किएपछि पाकिस्तानमार्फत धेरै सन्देश आदानप्रदान भएका छन्।’

उनले थपे, ‘आज इस्लामाबादमा भएको छलफलको निरन्तरताका रूपमा पाकिस्तानी प्रतिनिधिमण्डल आउने सम्भावना धेरै छ।’

बाघेईले युरेनियम समृद्धिकरण गर्ने तेहरानको अधिकार ‘अविवादित’ रहेको बताए, यद्यपि समृद्धिकरणको स्तर ‘वार्तायोग्य’ रहेको उल्लेख गरे।

इरानी अधिकारीले शान्तिपूर्ण परमाणु ऊर्जा प्रयोग गर्ने अधिकार ‘दबाब वा युद्धमार्फत खोस्न नसकिने’ बताए।

‘समृद्धिकरणको स्तर र प्रकारबारे हामीले सधैं यो विषय वार्तायोग्य रहेको बताएका छौं। इरानले आफ्ना आवश्यकताअनुसार समृद्धिकरण जारी राख्न सक्नुपर्छ,’ उनले भने।

बाघेईले अमेरिकासँगको वार्ताका क्रममा अमेरिकी पक्षका केही माग ‘अतार्किक र अवास्तविक’ रहेको पनि बताए, तर विस्तृत खुलाएनन्।

उनले पुनः शान्तिपूर्ण परमाणु ऊर्जा प्रयोग गर्ने इरानको अधिकारमाथि जोड दिँदै भने, ‘यो अधिकार दबाब वा युद्धमार्फत खोस्न सकिँदैन।’

उनले समृद्धिकरणको स्तर ‘वार्तायोग्य’ रहेको दोहोर्याउँदै भने, ‘इरानले आफ्ना आवश्यकताअनुसार समृद्धिकरण जारी राख्न सक्नुपर्छ।’

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले मंगलबार वासिङ्टन र तेहरानबीचको वार्ता आगामी दुई दिनभित्र पुनः सुरु हुन सक्ने बताएका थिए । उनले भनेका थिए, ‘हामी पाकिस्तान जान बढी इच्छुक छौं’ भनेर द न्यूयोर्क पोस्टलाई बताएका थिए।

ट्रम्पले अगाडि भने, ‘तपाईं त्यहीँ बस्नुपर्छ, किनकि आगामी दुई दिनभित्र केही हुन सक्छ, र हामी त्यहाँ जान बढी इच्छुक छौं।’

उनले थपे, ‘किन थाहा छ? फिल्ड मार्शलले राम्रो काम गरिरहेका छन्। उनी उत्कृष्ट छन्, त्यसैले हामी त्यहाँ फर्कने सम्भावना बढी छ। यससँग सम्बन्ध नभएको देशमा किन जाने?’

यसअघि उनले अमेरिकी सञ्चारमाध्यमलाई वार्ता चलिरहेको तर केही ढिलो भएको बताएका थिए । दोस्रो चरणको प्रत्यक्ष वार्ता युरोपमा हुन सक्ने उनले संकेत गरेका थिए।

बुधबार फक्स न्यूजसँगको अन्तर्वार्ताको एक अंशमा ट्रम्पले इरानसँगको युद्ध समाप्तिको निकै नजिक रहेको बताएका छन्।

शनिबार र आइतबार पाकिस्तानले इस्लामाबादमा प्रत्यक्ष इरान–अमेरिका वार्ता आयोजना गरेको थियो, जुन सन् १९७९ पछि दुवै पक्षबीचको सबैभन्दा उच्चस्तरीय संवाद थियो। करिब २१ घण्टा वार्तापछि पनि सहमति हुन सकेन। यद्यपि कुनै ठोस उपलब्धि नभए पनि कूटनीतिक संवाद जारी रहने संकेत दुवै पक्षले दिएका थिए।

सोमबार पाकिस्तानी प्रधानमन्त्री शहबाज शरीफले संघीय मन्त्रिपरिषद् बैठकमा विवाद समाधानका लागि पूर्ण प्रयास जारी रहेको बताएका थिए।

उनले युद्धविराम कायम रहेको उल्लेख गर्दै भने, ‘म अहिले तपाईंहरूसँग कुरा गरिरहेको बेला पनि समाधान हुन बाँकी विषयहरू समाधान गर्न पूर्ण प्रयास भइरहेको छ।’

अप्रिल ८ मा हप्तौंको द्वन्द्वपछि भएको अमेरिका–इरान युद्धविराम अप्रिल २२ मा समाप्त हुने तय छ। औपचारिक रूपमा कायम भए पनि अवस्था झन् संवेदनशील बन्दै गएको छ।

अमेरिकाले इरानी बन्दरगाहहरूमा नौसैनिक नाकाबन्दी लागू गर्ने तयारी गरेपछि तेहरानले यस्तो कदम युद्धविराम उल्लंघन हुने चेतावनी दिएको छ। यस्तोमा इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले तेहरानमा पाकिस्तानका सेना प्रमुख आसिम मुनीर नेतृत्वको प्रतिनिधिमण्डललाई स्वागत गरेका छन्।