काठमाडौँ- पशुयज्ञको विशाल आयोजना भइरहेको थियो । टिलिक्क टल्केको तलबार बोधेर क्रूर बधिक आदेशको प्रतीक्षामा थियो । त्यसै बेला तथागत गौतम बुद्ध प्रवेश गरे । राजा अजातशत्रुले उनलाई ढोग गरे । तथागतले एउटा सिन्का दिएर भने— राजन, यसलाई भाँचेर देखाउनुहोस् ।

अज्ञातशत्रुले त्यसलाई दुई टुक्रा पारे ।

तथागतले भने— राजन अब यी टुक्रालाई जोड्नुहोस् ।

यस्तो कसरी सम्भव छ, भगवान् ?’ अज्ञातशत्रुले सोधे ।

हो, सिन्कालाई जोड्न सम्भव छैन । त्यसैले कसैमा प्राण हाल्न सक्दैनौँ भने तिमीलाई कसैको प्राण हरण गर्ने अधिकार पनि छैन । आफ्ना पाप कर्मलाई यी निरीह, निर्दोष र मूक प्राणीको बलिबाट मेटाउन सकिँदैन । पशु हिंसाबाट तिम्रो पापमा वृद्धि हुनेछ । जुन प्राण हामीमा छ, त्यही यिनमा पनि छ । प्राणी मात्रलाई आफू समान सम्झेर व्यवहार गर्नु धर्म हो ।’

बुद्धका कुरा सुनेर अज्ञातशत्रुले पशुलाई छाडिदिए ।

साभार : ‘महान् व्यक्तिका प्रेरक प्रसङ्गहरु’ किताबबाट