अनुहारमा पोतो या कालो दागजस्तो देखियो भने त्यसलाई ‘अनुहारको पोतो’ भनिन्छ ।

घरेलु उपचार

१ लोध, धनियाँ, वच, गोरोचन र मरीचलाई पानीमा पिसेर मुखमा लेप गर्नाले अनुहारको छायाँ (कालो) मेटिनेछ ।

२. सरसिउा, वच, लोध र सिधेनुनलाई पानीमा पिसेर मुखमा लेप गर्नाले पोतो हट्छ ।

३. रक्तचन्दन, मंजीठा, कूट, लोध, गेडागुडीको अंकुर र प्रियंगुलाई पानीमा पिसेर लेप गर्नाले अनुहारको पोतो हट्छ ।

४. जायफललाई पानीमा घोटेर लेप गर्नाले कालो दाग ठीक हुन्छ ।

५. हर्दीलाई आँकको दूध मथेर मुखमा लेप गर्नाले पोतो हट्छ ।

६. मसुरोलाई दूधमा पिसेर घीउको संयोगबाट लेप गर्नाले कालो छायाँ मेटिन्छ र अनुहारको चमक बढ्छ ।

७. केसर, कमलनाल, रक्तचन्दन, लोध, अंगुर, मजीठ, मुलहठी पत्रज कुट, गोरोचन, दुवै हर्दी, लाख, नागकेसर, प्रियंगु, गेडागुडीको अंकुर, चमेलीको पात, वच र सरसिउँ सबैको घोललाई तेलमा पकाएर मालिश गर्नाले अनुहाको पोतो हट्छ ।

साभारः घरेलु आयुर्वेदिक उपचार पुस्तकबाट