मानिसको टाउकोमा छाला मर्ने र नयाँ पैदा हुने क्रम निरन्तर चलिरहन्छ । त्यसक्रममा टाउकोमा सेता, मसिना, फुस्रा दागहरू, धुलो देखिन थाल्छन् । यसैलाई हामी चाया भन्छौँ । गर्मी मौसमको तुलनामा जाडोमा चायाको समस्या बढी हुन्छ।

चाया पर्ने कारण 

कपालमा तेल धेरै हुँदा ।
फङ्गस ।
हर्मोनमा हुने परिवर्तन ।
वंशाणुगत  ।
लामो समयसम्म ननुहाउनु ।
घाममा धेरै बस्दा ।
टाउकोमा धेरै पसिना आएमा।
टाउकोलाई गुम्स्याएर राख्दा ।
चाया परेको व्यक्तिको कपाल कोर्ने ब्रस तथा काइँयो प्रयोग गर्दा।
अरूले प्रयोग गरेको टावेल प्रयोग गर्दा।
कपालमा विभिन्न रसायन तथा विद्युतीय उपकरणको अत्यधिक प्रयोग गर्दा ।
थकान र चिन्ता ।

कस्तो अवस्थामा डाक्टरलाई देखाउने ?

चायाका कारण टाउकोमा घाउ भएमा।
धेरै चिलाएमा।
छाला खुइलिन थालेमा।
कपाल निरन्तर धेरै मात्रामा झर्न थाल्यो भने छाला रोग विशेषज्ञलाई देखाउनुपर्छ ।

बच्ने उपाय : 

टाउको कम्तीमा हप्तामा तीन पटक नुहाउने ।
नुहाउनुभन्दा पहिला तेल लगाउने ।
धेरै घाममा खाली टाउको नबस्ने ।
सुख्खा हुन नदिन नुहाएपछि नरिवलको तेल वा सेरम लगाउने ।
धेरै चाया परेको छ भने दिनदिनै नुहाउने ।
राम्रो खालको स्याम्पुको प्रयोग गर्ने, धेरै स्याम्पु परिवर्तन नगर्ने ।
सेल्सन, किटेकोनाजोल स्याम्पुको प्रयोग गर्ने ।

(टिचिङ अस्पतालमा कार्यरत छाला रोग विशेषज्ञ डाक्टर सुदिप पराजुलीसँगको कुराकानीमा आधारित)