एजेन्सी : क्याम्ब्रिज विश्वविद्यालयको बोटानिक गार्डेनमा रहेको विश्व प्रसिद्ध ‘न्यूटनको स्याउको रूख’ युनिस आँधीका कारण् ढलेको छ । सो रुख चर्चित वैज्ञानिक आइज्याक न्युटनले गुरुत्वाकर्षणको नियम पत्ता लगाएको मूल रुखको बोट हो ।

बोटानिक गार्डेनका संरक्षक डा. स्यामुएल ब्रोकिङ्गटनका अनुसार सो रुख सन् १९५४ मा रोपिएको थियो । विश्वविद्यालयको बोटानिक गार्डेनको प्रवेशद्वारमा यो रुख ६८ वर्षदेखि सग्लै थियो । जहाँ न्यूटनको स्याउको रूख थियो । सो स्याउको रुखको बोट छिट्टै अर्को ठाउँमा सार्ने तयारी छ ।

न्यूटनलाई गुरुत्वाकर्षणको सिद्धान्त पत्ता लगाउन यो रुखले मद्दत गरेको थियो । वैज्ञानिक किंवदन्ती अनुसार आइज्याक न्युटन स्याउको रूखमुनि बसिरहेका बेला टाउकोमा स्याउ खसेपछि उनले त्यसबारे अध्ययन तथा अनुसन्धान थालेका थिए ।

सो अनुसन्धानबाट न्यूटनले गुरुत्वाकर्षणको नियम पत्ता लगाएका थिए । गुरुत्वाकर्षणको सिद्धान्त पत्ता लगाइएपछि सो रुखलाई संरक्षण गरेर राखिएको थियो । १९ औं शताब्दीमा ठूलो आँधी आएपछि न्यूटनले गुरुत्वाकर्षण्को निमय पत्ता लगाएको मूल रुख ढलेको थियो ।

तर अरु सहायक रुखका बोट भने संरक्षण गरेर राखिएको थियो । जहाँ न्यूटनको सिद्धान्त पत्ता लगाएको मूल रुखमा अहिले पनि बोर्ड राखिएको छ । तर पछिल्लो एक सातादेखि युनिस नामको शक्तिशाली आँधीका कारण न्यूटनको स्याउको रुखको सहायक बोट पनि ढलेकोे हो ।

सहायक बोट पनि ढलेपछि न्यूटनले गुरुत्वाकर्षण सिद्धान्त पत्ता लगाएको बोटानिक गार्डेनको महत्व र संरक्षणमा चुनौति देखिएको छ ।