काठमाडौं- सोलोमोन आइल्याण्डका नयाँ प्रधानमन्त्री म्याथ्यु वालेले सन् २०२२ मा चीनसँग भएको गोप्य सुरक्षा सम्झौताको पुनरावलोकन गर्ने घोषणा गरेका छन् । अस्ट्रेलियाका प्रधानमन्त्री एन्थोनी अल्बानिजसँगै उपस्थित भएको एक पत्रकार सम्मेलनमा उनले यो कुरा बताएका हुन् ।

गत महिना मात्रै निर्वाचित भएका वालेले आफू उक्त चिनियाँ सुरक्षा सम्झौताको विषयलाई लिएर निकै गम्भीर भएको र यसका लागि ‘प्रार्थना तथा व्रत’ समेत बसेको उल्लेख गरे । सोलोमोन आइल्याण्डले अन्य देशहरूसँग गरेका सुरक्षा सम्झौताहरू जस्तै यसको पनि समीक्षा गरिने उनले स्पष्ट पारे ।

वालेको यस भनाइप्रति प्रतिक्रिया दिँदै चिनियाँ विदेश मन्त्रालयकी प्रवक्ता माओ निङले बेइजिङ सोलोमोन आइल्याण्डका नयाँ सरकारसँग सबै क्षेत्रमा व्यावहारिक सहयोग विस्तार गर्न तयार रहेको बताएकी छन् । यसअघिका प्रधानमन्त्री मनस्से सोगाभारेको पालामा भएको यो चिनियाँ सम्झौताले दक्षिण प्रशान्त क्षेत्रमा चिनियाँ सेनाको उपस्थितिका लागि बाटो खोल्न सक्ने भन्दै अस्ट्रेलिया र अमेरिकाले कडा आलोचना गर्दै आएका थिए ।

सोगाभारेलाई दक्षिण प्रशान्त क्षेत्रमा बेइजिङको सबैभन्दा बलियो सहयोगीका रूपमा हेरिन्थ्यो । प्रधानमन्त्री वालेले यो सम्झौतामा गोप्य राख्नुपर्ने सर्तहरू भएकाले आफूले अस्ट्रेलिया भ्रमणमा निस्कनुभन्दा एक दिन अघि मात्र पहिलो पटक यसको प्रतिलिपि हेर्न पाएको खुलासा गरे । यसका लागि आफूले केही प्रमुख पदहरूमा रहेका व्यक्तिहरूलाई समेत हटाउनु परेको र सम्झौताको विस्तृत अध्ययन गर्न बाँकी नै रहेको उनले बताए ।

८ लाख जनसङ्ख्या भएको सोलोमोन आइल्याण्डका लागि अस्ट्रेलिया सबैभन्दा ठूलो दातृ राष्ट्र हो र उसले ऐतिहासिक रूपमा सङ्कटका बेला सोलोमोनलाई प्रहरी सहयोग समेत उपलब्ध गराउँदै आएको छ । तर सन् २०१९ मा सोलोमोन आइल्याण्डले ताइवानसँगको कूटनीतिक सम्बन्ध तोडेर बेइजिङसँग हात मिलाएपछि र सुरक्षा सम्झौता गरेपछि क्यानबेरा र वासिङ्टनसँगको सम्बन्धमा चिसोपन आएको थियो ।

चीन द्रुत रूपमा सोलोमोन टापुको सबैभन्दा ठूलो ऋणदाता बनेको छ र विभिन्न पूर्वाधार विकासका लागि चिनियाँ बैंकहरूबाट लिएको ऋण गत वर्ष मात्रै दोब्बर भएको छ ।