काठमाडौँ– मयूरहरूको वार्षिक नृत्य ऋतु सुरु भएको छ । फेब्रुअरीदेखि अगस्टसम्मको समयमा भाले मयूरहरूले आफ्नो लामो, रङ्गीन र चम्किलो पुच्छर फिँजाएर अद्भूत नृत्य प्रदर्शन गर्छ ।

उनीहरूले पुच्छरलाई कम्पाउँदै, हल्लाउँदै र हल्का खडखडाहट जस्तो आवाज निकाल्दा, यो दृश्य प्रकृतिको अत्यन्त मनमोहक प्रस्तुतीमध्ये एक हुन्छ ।

यो नृत्यको मुख्य उद्देश्य पोथी मयूरहरूलाई आकर्षित गर्नु हो। भाले मयूरहरू यो अवधिमा धेरै सक्रिय र स्वरवादी हुन्छन्, लगातार बोलिरहने र आफ्नो उपस्थितिलाई देखाइरहने गर्छन् । प्रदर्शन प्रायः साँझदेखि बिहानसम्म जारी रहन्छ ।

यो प्रक्रिया एक रसिक सम्बन्धको लागि हुने गर्दछ, जहाँ धेरै भाले मयूरहरू एउटै क्षेत्रमा नृत्य गर्छन्, तर अन्तिम छनोट पोथी मयूरको हातमा हुन्छ ।

उनीहरूले भालेको पुच्छरको सुन्दरता, रङ्गको चमक, नृत्यको अवधि, सहनशक्ति र पुच्छरको लम्बाइ जस्ता पक्षहरू हेरेर साथी छनोट गर्छन् ।

यो समयमा भाले मयूरहरू अझ बढी क्षेत्रीय र आक्रामक पनि हुन्छन् । आफ्नो क्षेत्र र सम्भावित साथीको रक्षा गर्न उनीहरूबीच प्रतिस्पर्धा बढ्छ । प्रकृतिमा प्रेम, प्रतिस्पर्धा र जीवनको निरन्तर चक्रको यो एक जीवन्त दृश्य हो ।

तस्बिर : नेपाल फोटो लाइब्रेरी