कथा : बलात्कारीलाई प्रेमपत्र ! « Khabarhub

कथा : बलात्कारीलाई प्रेमपत्र !


२५ भाद्र २०७९, शनिबार  

पढ्न लाग्ने समय : 13 मिनेट


618
Shares
  • change font
  • change font
  • change font

अप्रिय प्रिय !

म अर्चना – तिमीद्वारा १५ वर्ष अघि बलात्कृत केटी । म एकदम सञ्चै छु । सुन्छु तिमीलाई सञ्चो छैन रे । हुनत तिमी सञ्चो हुनु र नहुनुले मलाई खासै फरक पर्दैन ।
नयाँ जिन्दगी पाएपछि अघिल्लो जुनीका सबै घटना र पात्र बिर्सन खोजे पनि तिमीहरू दुईजना मेरो दिमागमा सधैँ आउँछौ– एकजना मेरी आमा र अर्को तिमी । मेरी आमा– जसले मेरो खुसीको लागि आफ्ना खुसी र चाहना माथि जीवनभर बलात्कार गरिन् । तिमी– जसले आफ्नो तृष्णा मेटाउन घरमुनि बगैँचामा मलाई रातभरी बलात्कार गर्यौ ।

*******

करिब करिब ६२–६३ सालको कुरा हो । त्यतिखेर काठमाडौँको सञ्चार माध्यममा चरम संघर्षका दिनहरू बिताउँदै म रातदिन मेहनत गर्थें । त्यसै क्रममा रेडियो एचबिसीमा कार्यक्रम निर्माता तथा प्रस्तोताको काम गर्थें ।

त्यहाँ मेरा ‘आरूबारीका फूलहरु’, ‘नचम्किएका हिराहरु’, ‘सरगम’, ‘गीत गंगा’ लगायत केही कार्यक्रम थिए । ती मध्ये श्रोताहरूले निकै मन पराएको एउटा कार्यक्रम थियो– ‘गोरेटो र घुम्तीहरू’ । जसमा म कुनै एकजना श्रोताले पठाएको कथा बाचन गर्थें । बीच बीचमा सान्दर्भिक नेपाली गीतहरू पनि समावेश गर्थें । त्यतिबेला चिठीको समय हुनाले चिठीपत्र प्रशस्तै आउँथे । निकै राम्रा कथाहरू आउँथे । छानेर पढ्नै गाह्रो पर्दथ्यो ।

त्यसै क्रममा एकदिन अफिसमै बसेर प्राप्त कथाहरू मध्ये एउटा छान्न खोज्दै थिएँ । निकै सुन्दर अक्षरले लेखिएको एउटा कथामा मेरा आँखा अडिए । निकालेर हेरें । प्रेषकको नाम मात्र ‘अर्चना’ थियो । थर, ठेगाना केही थिएन । म कथा पढ्न थालें । शुरूमा शीर्षकले नै मलाई आकर्षित गर्‍यो – ‘बलात्कारीलाई प्रेमपत्र ।’ अनि म कथा पढ्न थालें । यो त्यही कथा हो, जुन आजसम्म पनि उत्तिकै सान्दर्भिक र समसामयिक छ ।

*******

अर्चना जी अगाडी लेख्नुहुन्छ :

तिमीलाई सुनाउने मेरा धेरै कथा छन् । कृपया पूरै पढ है ! नडराउ म केही गर्दिन । भरोसा सबै मान्छेले कहाँ तोड्छन् र अप्रिय ?
बलात्कृत हुनु एउटा पीडा, त्यसलाई लुकाएर जीवनभर बस्नु, एक्लै रूनु अर्को पीडा ! म त्यस्तो समाज र देशमा जन्मेकी हुँ जहाँ न म फुलन देवीको जसरी विद्रोह गर्न सक्छु, न ‘मी टु’ अभियान चलाउने एलिसा मिलानो जसरी अभियान चलाउन सक्छु । तर, केही गर्न पक्कै पाउँछु र सक्छु । किनकि आज म त्यो अर्चना हैन, जसलाई तिमीले बर्बाद पारेर अलपत्र छाडेको थियौ ।

तिमीलाई विश्वास नगर्नु पर्ने रैछ । तर मेरो बाल मस्तिष्कले आफू जस्तै निश्चल देख्यो, भरोसा राख्यो र अन्तिममा लुटियो ।

सधैँ झैँ त्यस साँझ पनि तिमीले मलाई उपहार दियौ । उपहार साच्चै राम्रो थियो–छड्के भिर्ने व्याग । मलाई सुहाएको पनि थियो । हामी भेटेर कुरा गर्दा साँझ परेपछि मैले घर जान हतार भएको कुरा गर्दा तिमीले निकै कर गर्यौ । बगैँचामा जाउँ भन्यौ मैले मानिन । कर गरेर हात नै तान्यौ । भरोसा राखेर ‘एकैछिन’ सम्झेर म गइदिएँ ।

रात झमक्क परेपछि तिमीले मेरो शरीरका अङ्गहरू माथि गिद्दे दृष्टि लगायौ । म तर्सिएँ । डराएँ । तर, तिमी झन उत्तेजित भयौ । म उम्कन खोज्दा पनि नसक्ने गरी जोडले पाखुराले बेर्यौ । च्यिाउन खोज्दा मुख थुन्यौ । सबैलाई भनेर बद्नाम गर्ने धम्की दियौ । पछि त मुखमा कपडा बाँधीदियौ अनि हातगोडा थिचेर मेरो शरीर माथि खनियौ । मलाई असह्य पीडा भयो त्यो बेला । संवेदनशील अङ्ग र मन दुवै अत्यन्तै दुखे । तर तिमीले के सुन्थ्यौ ?

धेरैबेर मेरो शरीर, खुसी र जीवन लुटेपछि म असह्य पीडाले बेहोस भएँ । कतिबेर बेहोस भएँ थाहा छैन । होस खुल्दा आँखा सामुन्ने मध्यरात थियो, जिन्दगी सामुन्ने सिङ्गै ब्ल्याकहोल थियो, तर बिडम्बना ! तिमी थिएनौ ।

त्यो अँध्यारो रात, त्यो एकान्त, बलात्कृत हुँदाको त्यो पीडा । कल्पना गर्न सक्छौ त्यो क्षणको ?

हुनत मलाई थाहा छ, त्यो रात त्यसपछि तिमीलाई पनि चैन भएन । किनकि म बेहोस भएपछि एकपल्ट तिम्रो पनि होस उड्यो । म ज्यूँदै छु भन्ने थाहा नपाउञ्जेल भोक, तिर्खा तिम्रो पनि हरायो । हुनत त्यस्तो नहुन पनि सक्छ, तिमी त पैसा र पावर दुवै भएको मान्छे ।

अँ, जब होसबाट ब्यूँझिएँ, तब डर र पीडाका बाबजुद हिँड्न खोजें । तर पाइला सर्न मानेनन् । निकैबेर बसिरहें । धेरैबेर पछि विस्तारै पाइला अघि सारें । पाइलाले घरतिर जान मानेनन् ।

घर गएपछि मेरो मुख हेरेर बनिबुतो गरेर बसेकी मेरी आमाको सम्भावित अवस्थाको कल्पनाले थलिएँ म । मलाई पढाउन, घर खर्च चलाउन र मेरो बिहेदान गर्न खाडिको पचास डिग्री तातोमा काम गर्ने बुबाले यो कुरा सुनेपछि व्यहोर्ने पीडा सम्झेर कहालिएँ म । त्यसपछि अनायासै मेरा गतिहीन पाइला घरको विपरीत अर्को बाटो मोडिन थाले ।

एकैछिन हिंडेपछि फेरि बेहोस भएछु ।

बेहोसिमा देखें अनन्त आकाशको बीचमा एक ‘पीडित सम्मेलन’ भइरहेको रहेछ । जसका सहभागी रहेछन्– कञ्चनपुरकी निर्मला पन्त, बझाङकी सम्झना विश्वकर्मा, पोखराकी श्रेया सुनार, बैतडीकी भागीरथी भट्ट, झापाकी सन्ध्या राजवंशी, रामेछापकी सुन्तली तामाङ आदि । सबै निरीह र मलिन देखिन्थे । अरू कसैको तृष्णा मेट्न जीवनको बलिदानी दिएका ती अभागीहरूको थप गुनासो रैछ– त्यसपछि पनि न्यायको पर्खाल भत्केकोमा । परिवारको खुसी अस्ताएकोमा । अनि, समाजको निरीहता चाहिँ सगरमाथा भन्दा अग्लो भएकोमा ।

निष्कर्ष बिहीन थियो त्यो सम्मेलन पनि– माइतीघरको आन्दोलन जस्तै । मसानतुल्य थियो त्यो स्वर्ग पनि– हामी बलात्कृत हुने हाम्रा गाउँवस्ती जस्तै अनि उदास थियो तिनको चेहरा पनि खडेरीको अफ्रिका जस्तै । सम्मेलनको संयोजक थिइन् निर्मला पन्त । कार्यक्रम संचालक सम्झना विश्वकर्मा । श्रेया, भागीरथी, सन्ध्या, सुन्तलीहरू वक्ता थिए ।

सम्मेलनमा न कुनै मञ्च बनाइएको थियो, न कुनै व्यानर । न कुनै सोफासेट थिए, न कुनै कुर्सी । सहभागीहरू भुइँमै बसेका थिए । सम्झनाले उद्घोषण गर्दै पालैपालो सहभागीलाई बोलाउँदै थिइन् । अनि वक्ताहरू उठेर आफ्नो मन्तव्य राखिरहेका थिए । प्रायः सबैका शब्दहरूमा उही करूणा थियो । उही रोदन थियो अनि थियो – स्वाभाविक आक्रोश ।

त्यो अन्जान र अनौठो ठाउँमा ती अवोध र निर्दोष चेलीहरू चिच्याइ–चिच्याई आफ्ना वेदना सुनाउँदै थिए । तर, विडम्वना ! तिनको त्यो चिच्याहट सुन्ने र आँसु देख्ने त्यहाँ कोही थिएन । म एक कुनामा बसेर कहिले रूँदै, कहिले रिसाउँदै त्यो सब हेरिरहेकी थिएँ । ती सबैको एउटा साझा गुनासो रैछ– समाज र राज्य यति निरीह भएकोमा । आफ्नो अस्मिता र जीवनलाई कुनै कुनै नेताले पदसँग र विकासे खेतीवालाले पैसासँग साटेकोमा ।

सम्झनाले बोलाएपछि सम्मेलनकी संयोजक निर्मला उठेर बोल्न थालिन्–

‘सुन्दैछु, दक्षिण अफ्रिका संसारकै सबैभन्दा धेरै बलात्कार हुने देश हो । त्यो लिष्टको पाँचौं नम्बरमा हाम्रै छिमेकी देश भारत पर्छ । जहाँ प्रत्येक २२ मिनेटमा १ जना महिला बलात्कृत हुन्छन् र प्रतिवर्ष २ लाख ४० हजारले बलात्कारकै कारण प्राण त्याग गर्छन् । हाम्रो देशमा पनि हरेक दिन ६ देखि ७ जना बलात्कृत हुन्छन् । ती मध्ये ८२% आफन्तबाटै लुटिन्छन् । तर विडम्वना ! धेरै अझ अधिकांश घटनाहरू लुकाइन्छन् । बाहिर ल्याइँदैनन् । हाम्रो समाजमा इज्जत हाम्रो ज्यान भन्दा ठूलो मानिन्छ । फलस्वरूप अरू कैयौं चेलीहरूले हाम्रो जस्तै पीडा भोग्नु पर्छ ।

साथी हो, हामी सबैलाई थाहै छ, हाम्रा यी आवाज बालुवामा पानी मिसाए जस्तै हुन् । यिनको कुनै औचित्य छैन । यो आफ्नो व्यथा बिर्सिने र मन बुझाउने काम मात्रै हो । न हामी पृथ्वीलोकमा फर्केर विद्रोह गर्न सक्छौं न यहाँ नै केही गर्न सक्छौं । त्यसैले आज म सबैसँग एउटा आग्रह गर्छु– अब यो रोनाधोना, आँसु, चिच्याहट बन्द गरौं । रोएर आफैँलाई दुखी बनाउने यो श्रृङ्खला छोडौं ।

अब हामी हरेक दिन यसैगरी जब सम्मेलन गर्छौं तब खाली मीठा, रमाइला र हँसाउने कुरा मात्रै गर्नेछौं । हामीलाई बलात्कार गर्ने अपराधीको नाउमा आँसु हैन घृणाका शब्द फ्याँक्नेछौं । तिनका नाममा थुक्नेछौं, खुट्टाले कुल्चिनेछौं र तिनको त्यो पशुतुल्य जीवनप्रति धिक्कार्नेछौं । त्यसैले आजदेखि आँसु बन्द । हाँसो शुरू । आऊ त्यसको अभ्यास आजैदेखि गरौं । हाँसौं साथी हो । सबैजना उठेर हाँसौं । पेट मिचीमिची हाँसौं । सकुञ्जेल हाँसौं । सारा दुःख बिर्सेर हाम्रा बलात्कारीलाई सम्झेर गिज्याउँदै हाँसौं ।’

मन्तव्यसँगै उनी उठेर हाँस्न थालिन् । अरू पनि उठेर हाँस्न थाले । त्यो अन्जान ठाउँ ती पीडितहरूको त्यो बनावटी हाँसोले गुञ्जयमान भयो । यति मीठो धून त्यहाँ निस्कियो कि त्यस्तो मीठो ध्वनि मैले आजसम्म सुनेकी थिइन् । तिनको सिको गर्दै म पनि उठेर हाँस्न थालें । हामी यति हाँस्यौं, कोही लडिबुडी गर्दै हाँस्न थाले, कोही उफ्रिदै, चिच्याउँदै हाँस्न थाले ।

म पनि पछि हुलमै गएर मिसिएँ । पीडित सम्मेलन एकैछिनमा अट्टहास सम्मेलनमा परिणत भयो ।

ठीक त्यही बेला पश्चिमतिरबाट एउटा अनौठो आवाज आयो । त्यस्तो आवाज मैले कहिल्यै सुनेको थिइन् । त्यो अनौठो र डरलाग्दो आवाज सुनेर हामी सबैजना तर्सियौं । हाम्रो हाँसो रोकियो । सबै आ–आफ्नै ठाउँमा टक्क अडियौं ।

आवाज झन नजिक आउँदै थियो । आवाज जति नजिक आउँथ्यो हामी त्यति डराउँथ्यौ । त्यो आवाज एक आँधीको रैछ । एक्कासी आँधी आयो । हामी एकै ठाउँमा गुजुल्टिएर बस्यौं । तर हावाको चाप यति धेरै थियो कि हामी अडिन सकेनौं । सबैलाई उडाएर लग्यो । तितरबितर भयौं ।

हामी आकासमा चराजस्तै उड्न थाल्यौं । सबै चिच्याउँदै थिए । तर, कस्ले सुन्ने ! को कता, को कता सबै एक्लाएक्लै परे । पर पर सानो सानो आकारमा उडेका देखिन्थ्यो । म पनि उडेर टाढा पुगें । थाहा थिएन, कहाँ पुगें । आँधी निरन्तर थियो । अरू कता कता पुगे थाहा थिएन । म उड्दै उड्दै यति माथि पुगें की न धर्ती देखिन्थ्यो, न बादल । केवल शून्य थियो । म उड्दै थिएँ । आँधीको गति उस्तै थियो ।

त्यो निर्जन, शून्यतामा म कति आत्तिएँ, कति रोएँ, त्यसको कुनै लेखाजोखा छैन । तर विडम्वना ! त्यहाँ मेरो कोही सहारा थिएन । म निरीह उड्दै थिएँ । कहाँ पुर्याउने हो त्यो आँधीले कुनै ठेगान थिएन । के हुने हो त्यो पनि थाहा थिएन । केवल उडाइँदै थिएँ ।

यहाँ मैले मेरा बा, आमा, भाइ, आफन्त, साथीभाइ सबैलाई सम्झें । तर, ती कसैले मलाई देखेका थिएनन् । ती कोही पनि मेरो सहारा बन्न आउँदैनथे । तर, पनि दुःखमा नजिकका मान्छे सम्झिँदो रैछ ।

ठीक त्यही बेला म तन्द्राबाट ब्यूँझिएँ । ज्यान पसिनाले निथ्रुक्क भएको रैछ । सरसर्ती अघिको सम्मेलन र त्यहाँको घटनाक्रम सम्झें । तिमीबाट बलात्कृत हुनु पर्दाको पीडा सँगै अर्को कुरा पनि मनमा खेल्न थाल्यो– म जस्तै अरू त्यत्रा बलात्कृतहरूको जीवन पनि कति दुःखद होला भनेर ।

उठेर हिंड्न खोजें । गोडा फेरि लडखडाए । तर पनि हिँडिरहें । अलिक पर पुगेपछि देखें पछाडिबाट कुनै उज्यालो आइरहेछ । कोही बोल्दै पनि छन् । पछाडि फर्केर हेरें ५–७ जना हातमा राँको बोकेर मतिर आउँदैछन् । बीचबीचमा मेरै नाम लिएर बोलाउँदै छन् ।

पछि बुझें मलाई खोज्न काकाहरू आउनुभएको रहेछ । एक हिसावले भरोसा मिल्यो, सहारा पाएजस्तो लाग्यो । ‘अब बँचें’ भन्ने लाग्यो । अर्को मनले सोचें– ‘कहाँ गएकी यतिबेलासम्म भनेर सोध्नुभयो भने के उत्तर दिने ? सही कुरा बताउँ भने यो समाजले भोलि मलाई सहज बाँच्न पक्कै दिंदैन । म मात्र हैन मेरा बुबा, आमा, परिवार कसैको पनि जीवन सहज हुँदैन । झुठ बोलौं या केही नभनौं भने मलाई यिनीहरूले पक्कै गलत सोच्नेछन्, मैले नखाएको विष मलाई लाग्नेछ ।’

म निकै दोधारमा परें । एकछिन सोच्नै सकिन के गरूँ भनेर । पछि निर्णय गरें– म जान्न । यो समाजले मजस्ता निरीहलाई बाँच्न दिंदैन । त्यसपछि एउटा रूखको छेको परेर बसें । बाटो भन्दा तल नदेखिने ठाउँमा गएर । काकाहरू नजिकै आइपुग्नुभो । बेला बेलामा बोलाउँदै पनि हुनुहुन्थ्यो । आमा चाहिँ आउनुभाको रैनछ । खाली पुरूषहरू मात्रै थिए ।

काका भन्दै हुनुहुन्थ्यो– ‘मैले त भनेको हो, यसरी नबोलेर हुँदैन भनेर । बच्चा भए पो । त्यत्रो १४ वर्षकी मान्छे यता भए त आइहाल्थी नी । तैपनि आमा चाहिँको मन राखिदिनै पर्‍यो ।’

तल्लो घरको दाइले थप्नुभयो– ‘त्यही त । यसो विचार गर्दा त्यो कसैसँग हिँडी जस्तो छ । आजकलका बच्चाहरू खाली मोबाइल, टिभीमा दशथरी हेरेर बिग्रिसके ।’

अरु पनि के के भन्दै हुनुहुन्थ्यो तर बुझिन । मैले बुझेका दुवै संवादले मलाई मुटुको भित्रपट्टि घोच्यो । फेरि एकपल्ट दुई थोपा आँसु तप्प झरे । म निरीह बसिरहें । उहाँहरू जानुभयो । म त्यो अँध्यारो रातमा फेरि एक्लै भएँ । सोचें, आज अब कहिँ जान्न, यतै रात बिताउँछु । अनि त्यहीँ ढल्कें ।

डर यति लाग्यो कि जसको सीमा नै छैन । जङ्गली जनावरको पनि त्यतिकै डर लाग्यो । भोलि कहाँ जाने कसरी जाने, गएर के गर्ने कुनै प्रश्नको उत्तर ममा थिएनन् । तिम्रो बलात्कारले थलिएर मरिसकेको मेरो जीजिविषा झन्झन् मर्दै गयो । अनेकौं तस्बिर र तरंग मनमा उठिरहे । तिमीलाई पनि सम्झें ।

एक मनले लाग्यो– ‘भोलि बिहानै गएर तिम्रो घरमा बबाल गरौं’ ।

फेरि सम्झें – ‘त्यसो गरें भने यो समाजले मैलाई थुक्छ । तिमी त पहुँच भएको मान्छे । जसरी पनि उम्कन्छौ । २–४ महिना मेरी आमा र मेरो परिवार रून्छन् । विकासे खेती गर्नेहरू काठमाडौँको माइतीघरमा उफ्रन्छन् । सामाजिक सञ्जाल मेरो नाम र तस्वीरले रंगिन्छन् । तर मैले न्याय पाउँदिन । भविष्य बर्बाद मात्रै हुन्छ मेरो । भोलिदेखि उही छिःछिः र दुरदुर मात्रै भोग्नु पर्छ र मैले जीवनभरि हरेक क्षण मर्नु पर्छ ।’

त्यसैले तिम्रो घरमा जाने विचार त्यागें । मलाई सबैभन्दा दुःख त्यतिबेला लाग्यो, जतिबेला तिम्रो बलात्कारपछि मूर्च्छा परेर ब्यूँझदा त्यो एकान्त ठाउँमा मैले तिमीलाई पाइन । मलाई थोरै भए पनि माया गर्ने भएको भए, मेरो ज्यानको थोरै भए पनि चिन्ता भए, कमसेकम म मूर्च्छा परेपछि अलपत्र छोडेर जाँदैन थियौ ।

पहिला पहिला मलाई गरेको मायाको नाटकको पर्दा त्यतिखेर च्यातियो र मैले तिम्रो वास्तविक स्वरूप देखें । मेरो बाल मस्तिष्कले सकारात्मक सोचेको तिम्रो सामिप्य त्यति गिद्दे छ भन्ने कुरा मलाई के थाहा र ?

म कतिबेर मूर्च्छा परें थाहा छैन, तर त्यो अवधिमा मैले चेतना र परिपक्वताका कैयौं दशक बिताएछु । ब्यूँझदा एक्कासी पचासौं वर्ष पुगेको मान्छे जस्तो परिपक्व भएर निस्कें । एक अनिश्चित र कहालिलाग्दो भोलिको प्रतिक्षामा बसिरहें ।

‘दुःखीको घरमा मात्रै तेरो बास हुने भए, हे ईश्वर ! दया राखी मलाई अझै दुःख दे’ भनेर बालकृष्ण समले मुकुन्द इन्दिरा नाटकमा लेखे जस्तै मलाई त्यो निर्जन ठाउँमा अर्को आपत आइलाग्यो । पानी पर्न थाल्यो । के गर्ने अब ? उठेर यताउती घुमें । ढिस्कोमा गएर हेरें । चारैतिर अन्धकार बाहेक केही पनि थिएन ।

पानी बढ्दै गयो । रूखको ओत लागेर बसें । तर, साना साना बुट्यान मात्रै भएकोले ठूला रूख त्यहाँ थिएन । त्यसैले म रूझ्नबाट बच्न सकिनँ । क्रमशः भिज्दै गएँ । तैपनि ओत लाग्ने ठाउँ पाइन्छ कि भनेर यताउती हेरें । तर, केही पाइन ।

क्रमशः भिज्दै भिज्दै गएँ । उज्यालो कतिबेला हुन्छ थाहा थिएन । काकाहरू अघि आएर गएको हुनाले गाउँ टाढा छैन भन्नेमा चाहिँ म ढुक्क थिएँ । तिम्रो बलात्कारले रूझेको मेरो जीवनको एक पाना फेरि रूझ्यो त्यो पनि एकान्त जङ्गलमा । भिज्दै जाने क्रममा शरीरका सम्पूर्ण कपडा भिजे । पानीको स्पर्श नभएको ठाउँ कुनै पनि बाँकी रहेन । तिम्रो कारण छियाछिया भएको मेरो गोप्य अङ्गको घाउ बेसरी चाहर्याउन थाल्यो । त्यो पीडा सहन धेरै गाह्रो भयो मलाई । सहाराबिहीन भएर म घण्टौंसम्म भौतारिएँ ।

एकपटक फेरि आमालाई सम्झें । घरमा आमाको के हालत होला ? रूँदारूँदा थाकेर निदाइन होला कि ब्यूँझेकी नै होलिन् । कि कसैसँग गई भनेर रिसाउँदै होलिन् ?

यसो सोचें– ‘म अन्त गएर पनि कहाँ जानु ? के गर्नु ? फेरि अरूबाट पनि लुटिन पर्यो भने ? यता परिवारको पनि बिजोग, उता आफ्नो पनि । बरू कसैलाई नभनी सहेर बस्छु । साह्रै गरिन् भने आमालाई भनेर सल्लाह गर्छु । त्यसैले म आफ्नै घर फर्कन्छु अब । आमाको काखमा गएर धित मरूञ्जेल रून्छु । जे पर्छ भोगौंला । समाजले के भन्ला भनेर के गर्नु ?

मैले घर बाहेक सबैतिरका बाटाहरू बन्द भएको देखें ।

सायद पीडाको चरम मात्राले मलाई आफ्नै घर र आमाको बाटो देखायो । दुःखमा आमालाई सम्झने त मानव जाति मात्र नभएर सम्पूर्ण प्राणीको बानी हो ।

त्यसपछि रोइरहेका आँखा, दुखिरहेको मन र चहराइरहेको घाउ लिएर घस्रेको शैलीमा म घरतिर लागें । अघि काकाहरू आएकै बाटो पछ्याएँ । घरी बाटो भुलेर घुम्दै, घरि हिलोमा पछारिँदै, घरि चहराइरहेको घाउ छाम्दै बिहान झिसमिसेमा घर पुगें ।

कसैले नदेखोस् भन्ने मेरो चाहना पुरा भयो । कसैले देखेन ।

घर पुगेर ढोका ढक्ढकाएँ । खुलेन । विस्तारै बोलाएँ ‘आमा’ भनेर । निकैबेरपछि ढोका खुल्यो। मैले दौड्दै भित्र गएर आमालाई गम्लङ्ग अँगालो मारें ।

केहीबेर दुवैजना बोल्न सकेनौं । म खाली रोई मात्रै रहें । मेरो आँशु देखेर आमा पनि रूनु भयो। शुरूमा केही सोच्न सक्नु भएन ।

मैले सोचेकी थिएँ कि आमा शुरूमै रिसाउनु हुन्छ होला । कसरी सम्झाउने होला ? तर, आमा आखिर आमा नै हो । मेरो अनुहार र आँशु देखि सायद अनुमान गर्नुभो मेरो पीडा । धेरै बेरपछि कोठामा लैजानु भयो र लुगा फेर्न दिनुभयो ।

मैले रूँदैरूँदै सबै लुगा फेरें । मैले यो सबै गरूञ्जेल आमाले हेरी मात्रै रहनुभयो । जब मेरो भित्री वस्त्र खोलें, तब रगतले पूरै लतपतिएको देखेपछि उहाँको अनुहार अर्कै भयो । आश्चर्यचकित मुद्रामा मलाई हेर्नुभयो । मेरो पनि होस हवास उड्यो । केहीबेर दुवै बोलेनौं । लुगा फेरेपछि आमाले ओछ्यानमा लगेर मलाई सिरक ओढाएर आफू पनि त्यसैमा पसेर मेरो कपाल मुसार्दै सोध्नुभयो घटनाको बारेमा । शुरूमा लाज, डर दुवै भए पनि मैले विस्तारै सबै कुरा भनें । मैले रूँदै भनें, आमाले रूँदै सुन्नुभयो ।

शुरूशुरूमा तिमीले फकाउँदा फकिएको कुरा पनि सबै भनें । तर, आमाले एक वचन गाली गर्नुभएन । कत्ति महान मेरी आमा ।
सबै कुरा भएपछि अन्तिममा आमाले भन्नुभो– ‘भो छोरी जे भयो त्यो कुरा बिर्सिदेऊ । दिउँसो खाना खाएपछि तिमी र म सदरमुकाम गएर तिम्रो उपचार गरौंला । कसैलाई भनेर कुनै फाइदा छैन । उल्टै हामी सबैको घृणाका पात्र बन्छौं । कुनै दिन समयले साथ दिएछ भने, बुबा पनि आएपछि कुनै किसिमले त्यो पशुलाई सजाए दिउँला । नत्र चुपै लाग । तर अब उप्रान्त तिमीले बुझ्नु यो समाजलाई र चिन्नु यहाँका पिपासुहरूलाई ।’

यति भन्दा कयौं पटक मेरो गालामा म्वाइँ खानुभयो । यो सिङ्गै संसारकै सबैभन्दा महान् मलाई मेरी आमा लाग्यो । अनि आजसम्मको सबैभन्दा सुखद र न्यानो क्षण त्यही भयो ।

अहिले १५ वर्षपछि बुझ्दैछु खलिल जिब्रानले भनेको एक भनाइको अर्थ– ‘दुःख भनेको दुई बगैंचा बीचको पर्खाल जस्तै हो । त्यसलाई पार नगरी तिमी एउटा बगैंचाबाट अर्को बगैंचामा जान सक्दैनौ ।’

त्यसमा हात र साथ मेरी आमाको रह्यो । कति भरोसायोग्य मेरी आमाको हात !

थकान र पीडाका बीच आमाको न्यानो काख र माया पाएर होला म एकैछिन निदाएछु ।

सपना देखें– एउटा ठूलो नदी थियो । त्यसको बीचमा एउटा बडेमानको ढुङ्गा । त्यो ढुङ्गामा म थिएँ । नदी निकै ठूलो थियो । पौडेर पार गर्न सक्ने सम्भावना थिएन । वरिपरि कुनै मान्छे, वस्ती थिएन । म सहाराविहिन भएर त्यहाँ बसिरहेकी थिएँ । डर र त्रासले म व्याकूल थिएँ चारैतिर हेरें । कुनै आशा थिएन ।

म चिच्याएँ, कराएँ, रोएँ । तर, कसैले सुनेन मेरो अर्तनाद । म कहाँ पुगें, कसरी पुगें, कसले पुर्यायो, कसरी उम्कने केही थाहा थिएन । हतास र अन्यौलका बीच थप पीडाले मलाई ढपक्कै ढाक्यो । पानी क्रमशः धमिलो हुँदै गयो र बढ्दै पनि आयो । अब मेरो होस हवास उड्यो ।

म निरीह त्यो एउटै ढुङ्गामा जीवन खोज्दै रोइरहें । पानी बढ्दै बढ्दै गयो । अब म बसेको ढुङ्गाको सतहमा पानी आइपुग्यो । म अब बाँच्ने आशा मार्न थालें ।

ठीक त्यही बेला साँझले पनि छोप्दै ल्यायो । दुःखमा उज्यालोले पनि साथ छोड्यो । बढ्दै गएको बाढी र अँध्यारो, नदीको बीचमा एक्लो म । कल्पना गर्न सक्छौ त्यो क्षण ?

दृश्य फरक भए पनि मेरो सपनाको त्यो क्षण र विपनाको तिमीबाट लुटिँदाको क्षण दुवै अनुभूति समान थियो । दुवै समयमा एकैखाले निर्दयी आक्रमण तर म सहाराबिहीन र निरीह।

अन्यौल र दुःखकै बीच आशाको एउटा सानो त्यान्द्रो देखियो । पर कतैबाट एउटा सानो अनौठो विमान उड्दै मतिर आयो । लगभग अँध्यारो भइसकेको हुनाले पूरै ठम्याउन सकिन । तर, मधुरो बत्ती बालेर मतिर आइरहेको त्यो विमान देखदा आशाले मेरा आँखा ठूलाठूला भए । भगवानले मलाई तार्न पठाएझैँ लाग्यो ।

विमान विस्तारै मेरो नजिकै आयो । नभन्दै अचम्मै भयो । विमान मेरो बुबाले हाँक्नु भएको रहेछ र पछाडि हुनुहुँदो रैछ मेरी आमा ।

मेरो नजिकै विमान आएपछि उठीउठी आमाले हात दिनुभयो । म खुसीले पागल झैँ भएँ । बेसरी रोएँ । अनि आमालाई हात दिन माथि उठाएँ । तर, दुर्भाग्य ! ठीक त्यही बेला पानीको ठूलो छाल आएर आमा, बुबा, त्यो अनौठो विमान र म सबैलाई हुत्याएर बगायो । सबै कता पुग्यौं कता । म पानीमा पछारिंदै, ठोक्किदै बग्न थालें । आमा बुबाको अत्तोपत्तो थिएन । उहाँहरूको बारेमा सोच्ने फुर्सद पनि थिएन ।

चोट कति लाग्यो, त्यो धमिलो पानी कति पिएँ, कति अत्तालिएँ कुनै सिमा छैन ।

त्यही आँधीका बीच म निद्राबाट ब्यूँझिएँ । आमा पनि मलाई अंगालो मारेर निदाउनु भएको रहेछ । म पसिना पसिना थिएँ । सपना सम्झेर थरथर कापें । विस्तारै आधा उठेर आमालाई म्वाइँ खाएँ अनि फेरि टाँसिएँ उही संसारको सबैभन्दा न्यानो, प्यारो र फराकिलो छातीमा ।

दिउँसो खाना खाएर भाइलाई स्कुल पठाएपछि आमाले काकालाई भनेर एम्बुलेन्स बोलाउन लगाउनु भयो । के भएको भनेर सोध्दा स्कुलबाट आउँदा बाटोमा लडिछ भनेर झुठ बोल्नु भयो।

जीवनमा कहिल्यै झुठ नबोल्ने मेरी आमाले मेरो लागि झुठ बोल्नुभयो ।

भाइलाई काकीको जिम्मा लगाएर हामी सदरमुकाम गयौं । चार दिनसम्म त्यहाँ मेरो उपचार भयो । अनि हामी घर फर्कियौं । बुबा, आफन्त सबैलाई लडेको भनेर नै झुठ बोल्यौं ।

शुरू शुरूमा मेरो अवस्था देखेर दुवैजना टाँसिएर रून्थ्यौं । तर, पछि पछि तन र मन दुवैका घाउ पुराना हुँदै गएपछि रून छोड्यौं । मैले विगत बिर्सेर इख लिएर पढ्ने निर्णय गरें र मेहनत गरेर पढें । त्यसैको परिणामस्वरूप आज म देशकै प्रतिष्ठित आफ्नै कम्पनी चलाइरहेकी छु र त्यसइको सिईओ छु । बुवा आमालाई खुसीसाथ राखेका छौं ।

सुन्दैछु, तिमी त रक्सी र चुरोटले सकिन आँटेको छौ रे ! त्यो रक्सी चुरोट त बहाना हो । वास्तवमा तिमी सकिएको मेरो श्रापले हो । सम्पत्ति पनि सबै सिध्यायौ रे । गाउँमा एक गिलास रक्सी पनि मागेर खाँदै हिंड्छौ रे ।

पर्ख, म अब गाउँ आउँदा तिमीलाई दुई गिलास रक्सी खुवाउँछु । एक गिलास गाउँलेको नाताले र अर्को गिलास मलाई इख लिएर यो ठाउँमा आउने बनाएकोमा ।

साँच्चै हो, तिमीले त्यसरी लुटेर मलाई दुःखी नबनाएको भए सायद म अहिले यो ठाउँमा हुँदैनथें होला । त्यसैले यो पत्रलाई पनि मैले ‘प्रेमपत्र’ भनेकी ।

यी सबैका बाबजुद मलाई तिम्री श्रीमतीको साह्रै माया लाग्छ । तिम्रा यी करतुतका बाबजुद तिमीलाई व्यहोरेर यतिका वर्ष विचरीले कसरी गुजारिन होला ? श्रीमानले गरेको गल्तीको सजाय श्रीमतीले भोग्नु पर्ने यो विडम्वना आखिर कहिलेसम्म रहला ?

एकजना निकै असल केटाले मलाई मन पराएका छन् । मलाई पनि उनी मन पर्छन् । घरमा सल्लाह हुँदैछ, सायद अर्को साल हाम्रो बिहे हुन्छ होला । निम्ता पठाउँछु, जसरी पनि आउनु । अनि हेर्नु कि कुनै दिन तिम्रो लागि केवल मासुको डल्लोको रूपमा रहेको यो ज्यान कसरी आत्मा बनेको छ । अनि समय कति बलवान छ !

सुन्छु, कहिलेकाहीं औषधि खान पैसा नहुँदा तिमी छट्पटाउँछौ रे । छोराछोरी पनि कुलतमै छन् रे । कमाएर दिन त के उल्टै दुःख दिन्छन् रे । संस्कार राम्रो दिएको भए पो राम्रो बाटोमा लाग्थे !

अँ, त्यसरी औषधि खाने पैसा नहुँदा मलाई खबर गर्नु, पठाइदिउँला । किनकि घाउको पीडा मलाई थाहा छ– त्यो पनि तिमीले नै दिएको घाउबाट थाहा पाएको ।

अन्त्यमा एउटा आग्रह छ– कुनै दिन झुक्किएर पनि भेट भयो भने मसँग माफी नमाग्नु । किनकि माफी मागेपछि तिमीलाई त हल्का हुन्छ, तर तिम्रो बोझ मलाई थपिन्छ । माफी दिने र नदिने दोधारमा परेर मलाई साह्रै गाह्रो हुनेछ । त्यसैले यही ठीक छ कि, एक अमूर्त धन्यवाद सहित तिमीलाई जीवनभरि घृणा गरिरहन पाऊँ । त्यो घृणाले मलाई जीवनमा नयाँ ऊर्जा दिन्छ ।

– उही अर्चना

*******

कथा पढिसक्दा मन भारी भएको रैछ । आँखा रसाएका रैछन् । मलाई चिन्ता लाग्यो– म यो कथा पढ्दा पक्कै पनि लाइभमै रून्छु होला । रोएर पढ्नै सकिनँ भने के हुने होला ? त्यसपछि केही समयपछि, त्यो पनि रेकर्ड गर्ने सोचेर कथा सुरक्षित राखें ।

तर, विडम्वना ! त्यसको केही समय पछि नै मैले रेडियो एचबिसी छोडें । त्यसकारण यो कथा पढ्न भ्याइनँ । तर बेला बेलामा निकालेर पढ्ने गर्छु । आँखाहरू उसैगरी रसाउँछन् । रेडियोमा कथा नपढेको कारण लेखकलाई अन्याय पक्कै गरेको छु । तर, आज यसरी प्रकाशन गर्दा मन केही हल्का भएको छ । त्यसको लागि म लेखकसँग यहींबाट माफी माग्छु । कुनै दिन समय र सन्दर्भ मिलेछ भने त्यो पनि गरौला ।

जीवनमा एकपटक अर्चनाजीलाई भेटेर दुःखको लागि दया हैन सहास र सफलताको लागि बधाई र शुभकामना दिने इच्छा छ ।

प्रकाशित मिति : २५ भाद्र २०७९, शनिबार  ८ : ०७ बजे

अन्तर्राष्ट्रिय अरुण भ्याली गोल्ड कप फुटबल प्रतियोगिता सञ्चालन हुने

किमाथाङ्का– सङ्खुवासभाको खाँदबारी नगरपालिका-३ मानेभञ्याङमा अन्तर्राष्ट्रिय आमन्त्रण अरुण भ्याली गोल्ड

खोलामा बगेर एक महिला बेपत्ता

धनगढी– खोलामा बगेर अछामकी एक महिला बेपत्ता भएकी छिन् ।

लेक लागेर श्रीमानको मृत्यु, श्रीमती बेपत्ता

लमजुङ – दसैँको समयमा लमजुङको ऐतिहासिक पर्यटकीय मेमेपोखरी ९४,८०० मि.०

अविरल वर्षाका कारण धान डुबानमा, किसान चिन्तामा

कैलाली– गत वर्ष यहाँका किसानले धान भित्र्याउँनै लाग्दा अविरल वर्षाका कारण

राप्ती नदीको सतह उच्च, अग्लो ठाउँमा गएर बस्न आग्रह

खजुरा- तीन दिनको झरीसँगै आज बिहानदेखि परेको भीषण वर्षाले राप्ती