टेम्पोसँगै आत्मसम्मान हाँक्दै गरेकी रञ्जिता | Khabarhub Khabarhub

गरिखानेका कुरा

टेम्पोसँगै आत्मसम्मान हाँक्दै गरेकी रञ्जिता

‘यही कामबाट सन्तुष्टि मिल्यो’


१९ असार २०८१, बुधबार  

पढ्न लाग्ने समय : 6 मिनेट


15.5k
Shares
  • change font
  • change font
  • change font

काठमाडौं– काम गर्न मानिसमा आँट र हिम्मत भए पुग्छ । यस्तै आँट र हिम्मत भएकी रञ्जिता तामाङ टेम्पो चालक बनेर रमाइरहेकी छिन् ।

रञ्जिताले यो पेशा सम्हालेको धेरै समय भएको छैन । तर, उनी यो क्षेत्रमै रमाउन थालिसकेकी छिन्‌ । बिहान ४ बजेदेखि बेलुकी ९ बजेसम्म टेम्पोमै रहन्छिन् । यति धेरै समय खर्चिने काम भए पनि आफूलाई यो पेशा रमाइलो लागेको उनी बताउँछिन् ।

काभ्रेको तिमाल घर भएकी रञ्जिता हाल बौद्धमा बस्छिन् । रञ्जिताले यसअघि ७ वर्षसम्म थान्का चित्र बनाउने काम गरिन् । थान्का बनाउँदा सोचेजस्तो भएन । समयमा तलब नआउने र महिनौं कुर्नुपर्दा उनलाई अल्छि लाग्न थालेको थियो ।

‘थान्कामा काम गरेको पारिश्रमिक मैले अहिलेसम्म पनि पाएको छैन । एउटाले पैसा दिएन भनेर अर्कोमा गरेँ, त्यसले पनि दिएन । अहिले पनि मैले ३ वटासँग पैसा लिन बाँकी छ,’ उनी सुनाउँछिन् ।

कोभिडको समयमा पनि आफूले काम गरेको, पैसा भने नपाएको उनको गुनासो छ । थान्का व्यवसायीहरूले थान्का नबिकेर पैसा दिन नसकेको जवाफ दिएपछि आफूले पनि केही भन्न नसकेको उनी बताउँछिन् । थान्का चित्र बनाउन धेरै मेहनत लाग्ने भए पनि सो अनुसार पारिश्रमिक नपाइने उनको भनाइ छ ।

कमाएको पैसाले खान पनि नपुग्ने, आफूले काम गरेर पनि केही पैसा श्रीमानसँगै माग्नुपर्दा उनलाई ननिको लाग्थ्यो । त्यसपछि उनले थान्का बनाउन छोडिन् ।

उप्रान्त के काम गर्ने होला भन्ने सोचमा थिइन् । यसै क्रममा उनको अर्की एक जना टेम्पो चालक महिलासँग चिनजान भयो । साथीले टेम्पो चलाउँदा धेरै फाइदा छ, पैसा पनि दिनहुँ आफूसँग हुन्छ भनी बताएपछि रञ्जिता टेम्पो चलाउन आकर्षित भइन् ।


अब जीवन निर्वाहको माध्यम बनाउने सोचेर उनले टेम्पो सिक्न थालिन्‌ । साथीले टेम्पोधनीको टेम्पो चलाउन पाइने सुविधा बताइन् । उनले टेम्पोधनीको टेम्पो भए पनि केही समय चलाएर हेर्नुपर्‍यो भन्ने सोचेर जिम्मा लिइन् । अन्ततः उनी टेम्पो चालक बनिन्‌ ।

सुरुमा त उनी कसरी चलाउने ? के भन्ने ? कसरी यात्रुलाई बोलाउने ? सोचेर डराएकी थिइन्‌। तर, क्रमशः सिक्दै गइन् । दैनिक पैसा बुझाउने सर्तमा उनले टेम्पो भाडामा लिएर चलाउन थालिन् । टेम्पोधनीको पैसा कसरी पुर्‍याउने भन्ने कुराले उनलाई पिरोलिरहन्थ्यो ।

‘सुरुमा काम थाल्दा त कसरी टेम्पोधनीलाई बुझाउने रकम पुर्‍याउने, आफूलाई के राख्ने ? भनेर साह्रै डर लागेको थियो,’ उनी भन्छिन्, ‘बेलुकाको समयमा टेम्पोमा सबै छोरा मान्छेहरू मात्रै चढ्दा मनमा कस्तो चिसो पस्थ्यो, तर पछि बानी पर्‍यो ।’

रञ्जिता अहिले आरुबारी-रत्नपार्क रुटमा टेम्पो चलाउँछिन् । उनी यही रुटमा दिनमा १० पटकसम्म ओहरदोहर गर्छिन् । बिहान ५ बजेबाट सुरु हुने उनको दैनिकी बेलुकी ९ बजेपछि समाप्त हुन्छ ।

दैनिक कमाई हुने यस पेशाबाट ठूलो राहत मिलेको उनी बताउँछिन् । कहिलेकाँही कम कमाइ भएपनि अरू दिन हुने कमाइले परिपूर्ति गर्ने भएका कारण यसमा आफूलाई पुग्ने कमाइ हुने रञ्जिताको भनाइ छ ।

अधिकांश टेम्पो चालक रत्नपार्कमा लाइन बसेर मान्छे भरेर मात्रै जान्छन् । तर उनी भने लाइनमा पनि नबसी टेम्पो गुडाइरहन्छिन्‌ । लाइनमा बस्ने टेम्पोले धेरैमा ६ पटकमात्रै ओहोर दोहोर गर्न सक्छन् ।

दैनिक कमाइ तीन हजारसम्म
बिहान ५ बजेदेखि बेलुका ८ बजेसम्मको निरन्तर खटाइले मानिसहरूको ज्यान सबै दुखेको हुन्छ । तर, बेलुका काम सकेर घर जाने बेलामा हातमा पैसा पर्ने भएपछि ज्यानको पीडा क्षणभरमै बिर्सिने रञ्जिता बताउँछिन् ।

उनका अनुसार गाडीधनीलाई दैनिक ४ हजार बुझाएर पनि आफूलाई ३ हजार रुपैयाँसम्म बचत हुन्छ । विभिन्न चाडपर्व र मेला महोत्सवमा अझै धेरै कमाइ हुने उनको भनाइ छ । रञ्‍जिताले नयाँ वर्षका दिन (बैशाख १ गते) मात्रै टेम्पोधनीलाई बुझाएर पनि आफूले ६ हजार कमाएको सुनाइन्‌ ।

‘पशुपतिमा विशेष चाडमा मानिसहरू धेरै जान्छन्, त्यो बेला पनि कमाइ राम्रै हुन्छ । अनि टुँडिखेलमा लाग्ने विभिन्न मेलाहरूमा पनि धेरै राम्रो कमाइ हुन्छ,’ उनी भन्छिन् ।

चालकहरूले दिनभरि टेम्पो चलाएर बेलुका चार्जिङ स्टेशन नै पुर्‍याउँछन्‌ । टेम्पो एकपटक चार्ज गर्दा दिनभरलाई ढुक्क हुन्छ । बेलुकी चार्जमा जोडेर छोडेपछि बिहान फुल चार्ज हुन्छ । त्यति भएपछि कतै पेट्रोलको लाइनमा पनि बस्न नपर्ने र आफ्नो हिसाबले चलाउन पाइने भएकाले चार्जिङ गर्न मिल्ने सवारीसाधन सहज हुने उनी बताउँछिन् ।

सिजनमा धेरै कमाइ हुन्छ भने अफ सिजनमा अलि कम कमाइ हुन्छ । अहिले गाडीहरूका लागि अफ सिजन हो । अहिले प्रायः कलेजहरूले विद्यार्थीलाई छुट्टी दिएका छन् । अहिले चाडपर्वको समय पनि होइन । यात्रुले टेम्पो भरिन पनि हम्मे पर्छ ।

अफ सिजनमा टेम्पोधनीलाई ४ हजार रुपैयाँ नै दिनुपर्दैन । किनभने यो समयमा कमाइ कम हुन्छ । त्यसकारण आफनो पारिश्रमिक राखेर टेम्पोधनीलाई ३५ सय रुपैयाँसम्म दिँदा पनि समस्या नहुने उनी बताउँछिन् । यो पेशामा आवद्ध भएको धेरै समय नभएपनि यसमा आफू मोहित भएको उनी बताउँछिन् ।

सबै अभिभारा आफ्नै काँधमा
काठमाडौंमा कोठा लिएर परिवार पाल्न सक्नु सामान्य आर्थिक भएका व्यक्तिहरूका लागि निकै कठिन छ । हरेक कुरा किन्नुपर्नेदेखि घरभाडा, बालबच्चालाई राम्रो शिक्षा र उचित संस्कार दिनसक्नु शहरमा चुनौतीपूर्ण छ ।

टेम्पो चलाएर एउटा परिवारलाई चाहेजस्तो बनाउन सक्नु रञ्जिताको ठूलो उपलब्धि हो । आफूलाई चाहिने सबै आवश्यकता पूरा गर्न सकेको उनी बताउँछिन् । आफूले पारिवारिक खर्च धान्दा श्रीमानले कमाएको बचत हुने र भविष्यमा सहज हुने उनी बताउँछिन् ।

उनका श्रीमान सङ्गम लामा गाउँबाट तरकारी तथा फलफूल ल्याउन गाडी नै चलाउँछन् । उनलाई सिजनमा त दिनरातै खट्नुपर्ने हुन्छ । त्यो देखेर पनि रञ्जिता श्रीमानले कमाएको पैसा गर्न मन नलाग्ने बताउँछिन् ।

थरिथरिका यात्रु
हरेक पाटोमा सजिलोसँगै अप्ठ्याराहरू पनि हुन्छन् । टेम्पोमा चढ्ने सबै जना एउटै मानसिकताका हुँदैनन् । कतिले त गाडीभाडा नै नतिरी जान्छन् ।

तर पनि कसैलाइ पैसा दिनुभएन भनेर आफूले झगडा नगर्ने उनी बताउँछिन् । ‘कतिपयले त पैसा नदिई जान्छन्, माग्दा पनि अघि दिएको भन्छन् । सानो रकममा झगडा गर्न पनि मन लाग्दैन, अनि केही भन्दिनँ,’ उनी सुनाउँछिन् ।

ट्राफिक व्यवस्थापनप्रति गुनासो
सवारी चालकहरूले ट्राफिकले दुःख दिन्छ भन्ने गुनासो गर्नु त स्वभाविक नै हो । तर निश्चित नियम र एरिया नछुट्याउँदा समस्या भएको रञ्जिता बताउँछिन् ।

एक निश्चित ठाउँ नतोक्ने र तोकिएको ठाउँमा रोक्दा पनि कहिलेकाँही चिट काटिदिने गर्दा गाडी चालकहरूले सास्ती भोग्नुपर्ने उनको भनाइ छ ।

‘यहाँ मात्र रोक्न मिल्छ भन्ने भए पो यात्रुहरू त्यही ठाउँमा बस्छन् । तर यहाँ मनपरी हुन्छ, जहाँ रोके पनि केही ट्राफिकले देखे/नदेखे झैं गर्छन्‌ । कहिलेकाहीँ चाहिँ तोकिएकै ठाउँमा रोक्दा पनि चिट काट्ने गर्छन्‌ । यस्तो ट्राफिक अव्यवस्थापनले हैरान पारेको छ,’ उनी भन्छिन् ।

गल्ती नै नगर्दा पनि ट्राफिकले चीट काटिदिने डरले कहिलेकाही आफूले एकजना पनि मान्छे नहाली टेम्पो कुदाउने गरेको उनी बताउँछिन् ।

अप्ठेरो पर्दा टेम्पोधनीकै भर
रञ्जितालाई आफैँ गाडी किनेर चलाउने सोच नआएको होइन । धेरै पटक आफूले नै किन्ने कि भन्ने पनि उनलाई लागेको थियो । तर गाडी किन्दा सबै झन्झटहरू पनि आफैँले झेल्नुपर्ने, त्यसैले टेम्पोधनीकै टेम्पो चलाउनुमा फाइदा भएको उनी बताउँछिन्‌ ।

‘टेम्पोधनीको गाडी चलाउँदा हामीले केही चिन्ता लिनुपर्दैन । सबै कुरा टेम्पोधनीले नै ब्यहोर्छन् । हामी त दिनभर मेहनत गर्ने हो, अनि बेलुकी आफ्नो कमाइ लिएर घर फर्किने हो । गाडीको केही बिग्रियो पनि भन्नुपर्दैन । दुर्घटना नै भयो भने पनि सम्पूर्ण जिम्मेवारी टेम्पो धनीले नै लिन्छन् । चार्जिङको सबै जिम्मेवारी पनि उनीहरूले नै लिएका कारण मलाई त यही गाडी चलाउँदा फाइदा हुन्छ,’ उनी भन्छिन् ।

आत्मनिर्भर हुँदाको खुसी
उमेरले भर्खरै २४ लागेकी रञ्जिता २ वर्षकी छोरीलाई एकाबिहानै कोठामा छोडेर हिँड्न मन नमान्ने बताउँछिन् । फेरि उनी सम्झिन्छिन्- जति धेरै काम गर्न सक्यो, त्यति नै पैसा कमाउन सकिन्छ ।

‘अल्छी नगरी ४ बजे उठेर तयार भई गाडी चलाउन जान्छु । जाडो समयमा त सुरुमा त धेरै गाह्रो भएको थियो, विस्तारै बानी हुँदै गयो,’ उनी भन्छिन् ।

टेम्पो चलाउन थालेपछि कसैसँग एक रुपैयाँ पनि माग्न नपरेको उनी बताउँछिन् । दिनहुँ आफूसँगै पैसा आउने भएका कारण धेरै चाहिए पनि जम्मा गर्न सकिने र थोरै चाहिएको समयमा एक दिनको पैसाले नै पुग्ने हुँदा अहिले उनलाई आत्मसन्तुष्टि मिलेको छ ।

‘पहिले-पहिले त हामी काठमाडौं बस्थ्यौँ, घरबाट सासुससुराले खर्च पठाइदिनु हुन्थ्यो । उहाँहरूलाई दुःख दिनुपर्दा त्यो बेला साह्रै नरमाइलो लाग्थ्यो । अहिले त जे परे पनि आफैँले व्यवस्थापन गर्न सक्छु । त्यही भएर मलाई यसैमा खुसी मिलेको छ,’ उनी सुनाउँछिन् ।

सकुञ्जेल टेम्पो नै चलाउने योजना
विद्युतीय चार्जबाट चल्ने टेम्पो चलाउन सजिलो हुने रञ्जिता बताउँछिन् । उनले अहिले बजारमा आएको इलेक्ट्रिक माइक्रो किन्ने सोच पनि बनाएकी थिइन् । तर त्यसका लागि पैसा पनि धेरै पर्ने, अनि अर्को पनि साथी राख्नुपर्ने भएकाले यसबाट खासै फाइदा नहुने महशुस गरिन् ।

एकजनाले मात्रै चलाउन सकिने र आफैँले पैसा लिने भएका कारण टेम्पो नै चलाउने निर्णयमा उनी लागिन् । अब सकुन्जेल यही पेशामा रमाउने उनी बताउँछिन् ।

‘चलाएको २ वर्ष हुन लाग्यो, यसैमा राम्रो भइराखेको छ । अब मैले सकुन्जेल यही टेम्पो चलाउँछु भन्ने छ,’ उनी भन्छिन् ।

प्रकाशित मिति : १९ असार २०८१, बुधबार  १ : ४५ बजे

पाराओलम्पिकमा सहभागी हुने नेपाली खेलाडीलाई कोरियाली दूतावासमा सम्मान

काठमाडौँ– कोरिया र नेपालबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना भएको ५०औँ वर्षगाँठ

सुनको मूल्य बढ्यो, कतिमा भइरहेको छ कारोबार ?

काठमाडौं– आज नेपाली बजारमा आज सुनचाँदीको मूल्य बढेको छ ।

लुम्बिनीका मुख्यमन्त्री आचार्यले लिए शपथ, ९ सदस्यीय मन्त्रिपरिषद गठन

लुम्बिनी– लुम्बिनी प्रदेशका नवनियुक्त मुख्यमन्त्री चेतनारायण आचार्यले पद तथा गोपनीयताको

कमलालाई अमेरिकामा इतिहास कोर्ने अवसर

सन् २०२० मा अमेरिकामा राष्ट्रपति पदको निर्वाचनमा डोनाल्ड ट्रम्प प्रतिको

बाढीले विद्यालय भवनमा क्षति

पर्वत– पर्वतको पैयुँ गाउँपालिका–५ को बानीडाँडा प्राथमिक विद्यालयमा बाढी पसेको