काठमाडौं– हरेक महिना महिलालाई महिनावारी हुनु सामान्य हो। प्राकृतिक रूपमै किशोर अवस्थापछि वयस्कसम्म महिलालाई हरेक महिना महिनावारी हुने गर्दछ । महिनावारीको क्रममा महिलामा विभिन्न शारीरिक र मानसिक परिवर्तन हुने गर्दछ । महिनावारीको समयमा एक दिनमा कति घण्टाको अन्तरालमा प्याड परिवर्तन गर्नुपर्छ ? यो सबैले जान्न जरुरी छ । महिनावारीको समयमा प्रायः भनिएको एउटा कुरा भनेको एउटै प्याड लामो समयसम्म लगाउनु हुँदैन ।

यसले क्यान्सरको जोखिम बढाउन सक्ने चिकित्सकहरू बताउँछन् । धेरै पटक यो पनि भनिन्छ कि ४-६ घण्टाको अन्तरालमा प्याडहरू परिवर्तन गर्नुपर्छ। तर अहिलेसम्म कति घण्टापछि प्याड फेर्नुपर्छ भन्ने प्रमाण फेला परेको छैन ?

कतिपय डाक्टर र अनुसन्धानकर्ताहरू भन्छन् कि प्याड कति पटक परिवर्तन गर्नुपर्छ, यो पूर्णतया महिलाको महिनावारीको प्रवाहमा निर्भर गर्दछ। धेरै रगत बग्ने महिलाले बारम्बार प्याड फेर्नुपर्ने हुन्छ । जबकि कसैसँग कम भएमा लामो अन्तरालपछि प्याड परिवर्तन हुन्छ ।

अमेरिकन कलेज अफ ओब्स्टेट्रिशियन्स एन्ड गायनोकोलोजिस्टले कम्तीमा पनि हरेक ४ देखि ८ घण्टामा प्याड परिवर्तन गर्न सिफारिस गर्छ । तर यो एकदम सामान्य सीमा हो। तपाईँले आफ्नो प्याड कति पटक परिवर्तन गर्नुहुन्छ यो पूर्णतया रगत प्रवाहमा निर्भर गर्दछ। साथै के गुणस्तर प्याड प्रयोग गरिन्छ। किनकि यदि राम्रो गुणस्तरको प्याड प्रयोग गरिएमा तुरुन्तै परिवर्तन गर्नु पर्दैन तर लामो ग्याप पछि मात्र परिवर्तन गर्नुपर्ने हुन सक्छ ।

किन एक अन्तर पछि प्याड परिवर्तन गर्न आवश्यक छ ?

बाथरुममा जाँदा प्याड भरिनुअघि नै परिवर्तन गर्नुपर्छ । आफ्नाे प्याड भिजेको र असहज महसुस हुदाँ प्याड परिवर्तन गर्नुपर्छ। र प्याडबाट रगत चुहिरहेको छ वा असहज महसुस भयो भने  पनि प्याड परिवर्तन गर्नुपर्छ। अत्यधिक पसिना र ब्याक्टेरियाबाट बच्नको लागिस पनि प्याड परिवर्तन गर्नुपर्छ। घण्टौँसम्म प्याड परिवर्तन नगर्ने हो भने गन्ध पनि आउन सक्छ।

दिनमा कति प्याडहरू प्रयोग गर्नुपर्छ ?

यद्यपि, एक दिनमा कति प्याडहरू परिवर्तन गर्न आवश्यक छ भन्ने सही जवाफ छैन । यदि प्याड बाक्लो छ भने, यो ४-५ घण्टा आरामसँग चल्न सक्छ। राती ७ घण्टाको राम्रो निन्द्राका लागि बाक्लो प्याड पर्याप्त हुन्छ । मानिसहरू प्रायः नियमित, म्याक्सी सुपर, पातलो-अल्ट्रा पातलो, पातलो, रातभर प्याडहरू प्रयोग गर्छन्।

महिनावारीमा महिलाले आफ्नो पार्टनर श्रीमानसँग सहयोग र सहानुभूतिको आशा गर्दछन् । आशा अनुरूप नतिजा पाए महिलाहरूको आधा पीडा कम हुने गर्दछ । पुरुषले महिला महिनावारी हुँदा फोहोर वा असामान्य गतिविधिको रूपमा व्यवहार गर्नु हुँदैन ।

त्यसो भए महिनावारीको क्रममा पुरुषले के गर्ने त ?

– महिनावारी भएको बेला पुरुषले आफ्नो पार्टनरलाई कामकाजमा सहयोग गर्नु पर्दछ ।
– यो बेला महिलामा शारीरिक र मानसिक परिवर्तन हुने हुँदा उनको मुडलाई बुझ्नु पर्दछ ।
– महिनावारीमा महिलामा चिड्चिडापन बढ्ने गर्दछ, त्यसैले उनलाई दिक्क लगाउनु हुँदैन ।
– महिनावारी हुँदा पेट दुख्छ त्यसैले यसलाई समाधानको कोशिस गर्नु पर्दछ ।
– यो बेला श्रीमानले हट वाटर ब्याग दिएर पेट दुखाइबाट राहत पाउन सघाउनु पर्दछ ।
– डार्क चकलेटमा हुने फ्लेवनाइड्सले मूडलाई राम्रो बनाउँछ, त्यसैले यो ख्वाउन सकिन्छ ।
– केरा, मेवा जस्ता फलफूल र हरिया तरकारीले महिनावारीको समस्यालाई कम गर्दछ ।
– महिनावारीमा कम्मर दुख्ने हुन्छ त्यसैले हल्का हातले मसाज गर्दा यसले राहत दिन्छ ।
– यो बेला हल्काफूल्का व्यायाम वा योगाबाट पेट र ढाड दुखाइबाट राहत प्राप्त हुन्छ ।
– महिनावारी हुँदा शरीरमा जति पानी हुन्छ, पीडा त्यति नै कम हुने गर्दछ ।
– पार्टनरलाई महिनावारी हुँदा धेरै काम गर्न नदिने, आराम गर्दा समस्या कम हुन्छ ।
– यो बेला पार्टनरलाई चिया–कफी वा मसालेदार खानेकुरा नदिने । यसले पीडा बढाउँछ ।
– यदि रक्तस्राव अत्यधिक भइरहेको छ भने तुरुन्तै डाक्टरलाई भेट्न जानु पर्दछ ।

महिनावारीका बेला महिलाले किचनमा जान नहुने, खानपिनका वस्तुहरू छुन नहुने जस्ता भ्रममा पर्नु हुँदैन । यसमा कुनै पनि वैज्ञानिक आधार छैन ।  सफाईमा ध्यान दिन भने एकदमै आवस्यक हुन्छ ।विभिन्न एजेन्सीको सहयोगमा