एजेन्सी – चीनले आफ्नो मनोनित ११औं पञ्चेन लामा ग्यात्सेन नोर्बुको अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिष्ठा विस्तार गर्ने उद्देश्यले थाइल्याण्ड र नेपालमा भ्रमणको योजना बनाएको थियो। ग्यात्सेन नोर्बु चिनियाँ सरकारले चुनेका पञ्चेन लामा हुन्, तर तिब्बती निर्वासन सरकारले १४औं दलाई लामाद्वारा पहिचान गरिएका गेदुन चोएकी न्यिमालाई वास्तविक पञ्चेन लामा मान्छ।

चीनले ग्यात्सेन नोर्बुको विश्वव्यापी स्वीकार्यता बढाउन थाइल्याण्ड र नेपालमा धार्मिक तथा सांस्कृतिक कार्यक्रमहरू आयोजना गर्ने तयारी गरेको थियो। यद्यपि, थाइल्याण्डले चीनको आर्थिक दबाब र धार्मिक समुदायको प्रतिक्रिया हेरेर भ्रमण अनुमति दिन अस्वीकार गरेको छ। नेपालमा भने प्रधानमन्त्री केपी ओलीले चिनियाँ राजदूतको आग्रहपछि भ्रमणलाई अनुमति दिए पनि व्यापक आलोचनाका कारण कार्यक्रम रोकिएको छ।

चीनले ग्यात्सेन नोर्बुको छनोटलाई वैधानिकता दिन परम्परागत धार्मिक प्रक्रियालाई वेवास्ता गर्दै ूगोल्डन अर्नू विधिबाट घोषणा गरेको थियो। यो पद्धतिले तिब्बती बौद्ध धर्मावलम्बीहरूबीच असन्तोष सिर्जना गरेको छ। १९९५ देखि बेपत्ता रहेको गेदुन चोएकी न्यिमाको अवस्थाले चीनप्रति अन्तर्राष्ट्रिय मानवअधिकारवादी संस्थाहरूको चिन्ता थपिएको छ।

थाइल्याण्ड र नेपाल दुबै देशले ग्यात्सेन नोर्बुको भ्रमणलाई रोक्दा चीनको यो रणनीति असफल देखिएको छ। धेरै बौद्ध धर्मावलम्बीहरूले उनलाई धार्मिक नेता मान्न अस्वीकार गर्दै चीनको राजनीतिक हस्तक्षेपको प्रतीकका रूपमा हेरेका छन्। चीनको यो प्रयास तिब्बती धार्मिक र सांस्कृतिक पहिचानमाथि नियन्त्रण गर्ने अभियानका रूपमा व्याख्या गरिएको छ।