काठमाडौं– नेपाल–तिब्बत सीमा क्षेत्र आसपास आएको विनाशकारी बाढीले देश शोक र संकटमा रहेका बेला अभिनेत्री मनीषा कोइरालाले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई नेपालका पक्षमा उभिन अपिल गरेकी छन् । 

उनले विपद् प्रभावितलाई सहयोग गर्न आह्वान गर्नुका साथै नेपालमा पर्यटन पुनःचलायमान बनाउन विश्वभरका मानिसलाई नेपाल भ्रमणमा आउन आग्रह गरेकी छन् ।

काठमाडौंमा आयोजित सद्गुरुको ‘इन सोलिडारिटी विथ नेपाल’ कार्यक्रममा मनीषाले प्राकृतिक विपद् र जलवायु परिवर्तन कुनै एक देशको मात्र समस्या नभएको बताइन् । उनले नेपाल, भारत र चीनबीच सहकार्य गरेर जलवायु परिवर्तनबाट उत्पन्न हुने जोखिम कम गर्नुपर्नेमा जोड दिइन् ।

‘ग्लोबल वार्मिङ वास्तविक समस्या हो’

मनीषाका अनुसार विश्व अहिले जलवायु परिवर्तनको गम्भीर प्रभावबाट गुज्रिरहेको छ। हिमाली क्षेत्रमा देखिन थालेका असामान्य प्राकृतिक घटनाले नेपालजस्ता देशलाई अझ बढी जोखिममा पारेको उनको भनाइ छ । 

उनले नेपाल, भारत र चीन भौगोलिक तथा प्राकृतिक रूपमा एकअर्कासँग जोडिएका देश भएकाले विपद् न्यूनीकरणका लागि एकअर्कासँग मिलेर काम गर्नुपर्ने बताइन् । जलवायु परिवर्तनलाई टाढाको समस्या ठान्नुको सट्टा त्यसको प्रभावलाई अहिले नै बुझेर सामूहिक रूपमा समाधान खोज्नुपर्ने उनको आग्रह थियो ।

मनीषाले मानवीय संवेदनालाई पनि आफ्नो सम्बोधनको महत्वपूर्ण विषय बनाइन् । विपद्को समयमा मानिसले मानिसलाई सहयोग गर्नुपर्ने भन्दै उनले आफूलाई जस्तो सहयोग आवश्यक पर्छ, अरूलाई पनि त्यस्तै सहयोग आवश्यक पर्ने भएकाले सहकार्य र मानवताको भावना बलियो बनाउनुपर्ने बताइन् ।

‘नेपाललाई विपद्को देशका रूपमा मात्र नचिनाऔं’

बाढीपछि अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबाट नेपाललाई प्राप्त भइरहेको सहयोगप्रति मनीषाले आभार व्यक्त गरिन् । उनले विगतमा पनि विश्व समुदायले नेपाललाई कठिन समयमा साथ दिँदै आएको स्मरण गर्दै आगामी दिनमा पनि त्यस्तो माया र सहयोग निरन्तर रहने विश्वास व्यक्त गरिन् । 

तर उनको अपिल राहतमा मात्र सीमित रहेन । नेपालमा पर्यटन क्षेत्रलाई पुनःचलायमान बनाउन पनि उनले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको साथ मागिन् ।

उनका अनुसार नेपालले आफूलाई प्राकृतिक विपद्, दुःख र समस्याले भरिएको देशका रूपमा मात्र चिनाउन चाहँदैन । नेपालसँग विश्वलाई आकर्षित गर्ने हिमाल, प्रकृति, संस्कृति, परम्परा, मौसम र आतिथ्यको ठूलो सम्पदा रहेको उनले बताइन् । 

‘हामीलाई मानिसहरू नेपाल घुम्न आउन आवश्यक छ। पर्यटन हाम्रो जीवनरेखा हो,’ भन्दै उनले विदेशी पर्यटकलाई फेरि नेपाल भ्रमण गर्न प्रोत्साहित गरिन् ।

बाढी कुनै निश्चित क्षेत्रमा आएको भन्दै त्यसको प्रभावबाट नेपालका अन्य सुरक्षित र पर्यटकीय गन्तव्यलाई अलग रूपमा हेर्नुपर्ने उनको सन्देश थियो । 

पर्यटक नेपाल आउँदा होटल, यातायात, गाइड, रेस्टुरेन्टदेखि स्थानीय उत्पादन बेच्ने व्यवसायीसम्मको आम्दानीमा सकारात्मक प्रभाव पर्ने भएकाले पर्यटन पुनरुत्थानलाई पनि सहयोगको एउटा महत्वपूर्ण माध्यमका रूपमा लिनुपर्ने उनको भनाइको आशय थियो ।

विपद्ले बढायो मानवीय संकट

भाद्र १० मा नेपाल–तिब्बत सीमा क्षेत्रको हिमाली भूभागमा आएको आकस्मिक बाढीले ठूलो जनधनको क्षति पुर्‍याएको छ। बाढी तथा त्यससँग सम्बन्धित विपद्का कारण प्रभावित क्षेत्रमा उद्धार, राहत र खोजी कार्य चुनौतीपूर्ण बनेको छ । 

उपलब्ध अन्तर्राष्ट्रिय समाचार विवरणअनुसार नेपाल र तिब्बतमा बाढी तथा सम्बन्धित विपद्बाट मृत्यु हुनेको संख्या ठूलो भएको छ भने हजारौं मानिस अझै सम्पर्कविहीन रहेको बताइएको छ । दुर्गम हिमाली भूभाग, क्षतिग्रस्त सडक तथा पुल र तीव्र बहावका कारण प्रभावितसम्म राहत पुर्‍याउनसमेत कठिनाइ भइरहेको छ ।

मनीषाको सन्देश– सहयोगसँगै पर्यटन पनि आवश्यक

नेपालमा जन्मिएकी र बलिउडमा लामो समयदेखि सक्रिय मनीषा कोइरालाको अपिल विपद्को तत्कालीन राहतभन्दा केही फराकिलो देखिन्छ । उनले एकातर्फ प्रभावितलाई सहयोग गर्न अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई आग्रह गरेकी छन् भने अर्कोतर्फ नेपाललाई विपद्बाट माथि उठाउन पर्यटनलाई निरन्तरता दिनुपर्ने बताएकी छन् ।

उनको सन्देशमा दुईवटा महत्वपूर्ण पक्ष छन्- विपद्को समयमा मानवीय सहयोग र दीर्घकालीन रूपमा नेपालको अर्थतन्त्र तथा पर्यटनलाई चलायमान बनाउने प्रयास ।

प्राकृतिक विपद्का कारण केही क्षेत्रमा संकट आए पनि सम्पूर्ण नेपाललाई असुरक्षित गन्तव्यका रूपमा बुझ्न नहुने उनको आग्रह छ । 

विश्वभरका पर्यटकले नेपालको हिमाल, प्रकृति, संस्कृति र परम्परालाई फेरि अनुभव गर्न नेपाल आउनुपर्ने उनको अपिलले विपद्पछि नेपालको पर्यटन क्षेत्रलाई सकारात्मक सन्देश दिने अपेक्षा गरिएको छ । 

नेपाललाई विपद्को पीडाबाट बाहिर निकाल्न राहत र पुनःस्थापनासँगै विश्व समुदायको निरन्तर साथ, छिमेकी राष्ट्रबीच सहकार्य र पर्यटनमार्फत आर्थिक गतिविधिको पुनरुत्थान आवश्यक छ ।