न्युयोर्क- संयुक्त राष्ट्रसङ्घका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले जलवायु परिवर्तनको सङ्कटले विश्वलाई गम्भीर जोखिमतर्फ धकेलिरहेको बताएका छन्। उनले नेपालसहितका हिमाली क्षेत्रमा तीव्र गतिमा भइरहेको हिमनदी पग्लिने क्रमप्रति चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।

संयुक्त राष्ट्रसङ्घको ८१औँ महासभाको सामान्य बहस उद्घाटनका क्रममा मङ्गलबार सम्बोधन गर्दै महासचिव गुटेरेसले तीन वर्षअघि नेपालको हिमाली क्षेत्रबाट आफूले दिएको जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी चेतावनी स्मरण गरे। उनले त्यसबेला हिमनदी तीव्र गतिमा पग्लिरहेको र ‘विश्वको छानो भत्किँदै गएको’ चेतावनी दिएको उल्लेख गरे।

उनले त्यतिबेला आफूले दिएको चेतावनीलाई केहीले अतिरञ्जित माने पनि पछिल्ला घटनाले जलवायु परिवर्तनका असर अनुमान गरिएभन्दा चाँडो, गम्भीर र व्यापक रूपमा देखिन थालेको स्पष्ट गरेको बताए। उनले नेपालमा गत भदौ १० गते गएको भीषण बाढीतर्फ इंगित गर्दै विश्वलाई चेतावनी पनि दिए ।

गुटेरेसले जलवायु सङ्कटलाई वर्तमान पुस्ता र भावी पुस्ताबीचको सबैभन्दा गम्भीर असन्तुलनका रूपमा व्याख्या गरे। अहिलेको पुस्ताले प्राकृतिक स्रोतको अत्यधिक दोहन गरिरहँदा त्यसको ठूलो मूल्य भावी पुस्ताले चुकाउनुपर्ने अवस्था सिर्जना भएको उनले बताएका छन्।

जलवायु परिवर्तनमा सबैभन्दा कम योगदान गरेका समुदाय र मुलुकले नै यसको असर सबैभन्दा पहिले र गम्भीर रूपमा भोगिरहेको उनले बताए।

उनले विश्व तापक्रम वृद्धिलाई १.५ डिग्री सेल्सियसमा सीमित गर्ने लक्ष्य गम्भीर जोखिममा परेको उल्लेख गर्दै उत्सर्जन कटौतीमा तत्काल र तीव्र कदम चाल्न विश्व समुदायलाई आग्रह गरे।

महासचिव गुटेरेसले जलवायु परिवर्तनसँग जुध्न विकासशील मुलुकलाई थप आर्थिक सहयोग आवश्यक रहेको बताए।

जलवायु अनुकूलनका लागि विकसित मुलुकले उपलब्ध गराउने वित्तीय सहयोग उल्लेख्य रूपमा बढाउनुपर्ने तथा जलवायुजन्य क्षति र नोक्सानी बेहोर्ने मुलुकलाई आवश्यक सहयोग उपलब्ध गराउनुपर्नेमा उनले जोड दिए।

उनले जलवायु सङ्कटका लागि बढी जिम्मेवार प्रदूषकले बढी जिम्मेवारी लिनुपर्ने धारणा राख्दै ‘प्रदूषकले तिर्नुपर्छ’ भन्ने सिद्धान्तलाई कार्यान्वयनमा लैजानुपर्ने बताए।