काठमाडौं- नेकपा एमालेले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीलाई विभिन्न उपाय अपनाएर झापा क्षेत्र नम्बर ५ बाट जिताउने प्रयास गरिरहेको छ । एक घर-एक कार्यकर्ता परिचालनदेखि विभिन्न तहका एमाले नेताहरू झापा ५ को वस्तुस्थिति बुझ्न खटिएका छन् । एकजना नेतृ रामकुमारी झाँक्री पनि यसै सिलसिलामा एक सातासम्म झापा-५ का चारवटा स्थानीय तह डुलेर राजधानी फर्किएकी छन् ।

आठ जनाको टोलीले झापा ५ मा स्थलगत निरीक्षण गर्नुका साथै ग्राउन्ड जिरोको वस्तुस्थिति विश्लेषण गरेको थियो । चार स्थानीय तह दमक नगरपालिका, कमल गाउँपालिका, गौरादह नगरपालिका र गौरीगञ्ज गाउँपालिकाका २३ वडाको तल्लो तहसम्म पुगेर आएकी झाँक्रीको विश्लेषणमा त्यहाँ अध्यक्ष ओली विजयी हुनेमा शंकै छैन ।

तर यस पटक काठमाडौं महानगरपालिकाका पूर्वमेयर बालेन्द्र साहको चुनौतीले झापा ५ मा विगतभन्दा मसिनो गरी खट्नुपर्ने बाध्यता छ । ‘विगतको जस्तो सहज अवस्था पटक्कै छैन । विभिन्न लाञ्छना लगाइएको छ । त्यसलाई चिर्न विभिन्न उपाय अपनाएर ग्रासरूटमा खट्नुपर्ने अवस्था छ । यी सबै कुराबारे हामीले अध्यक्षलाई बताइसकेका छौँ’, झाँक्रीले भनिन् ।

झापा-५ मा एमालेको अवस्था भयङ्कर बिग्रिएर ओली पराजित हुने गरी बाहिर बनाइएको भाष्य गलत भएको दाबी उनले गरेकी छन् । ‘एक किसिमले पुराना दलहरूप्रति गलत भाष्य पैदा गराइएको छ । बाहिरका मान्छे गएर भयङ्कर बिग्रिएको छ भन्नु गलत हो । जनता र मतदाताको पङ्क्तिमा कुनै समस्या छैन’, उनले सुनाइन् ।

उनी झापाका मतदाता चलायमान रहेकाले केही चुनौती रहेको बताउँछिन् । ‘जहाँ साइलेन्ट मतदाता हुन्छन्, त्यहाँ लोकतन्त्र जोगिँदैन । झापाका मतदाता साइलेन्ट होइन, प्रश्न गर्ने, चलायमान र गतिशील छन्। त्यसकारण अहिलेको चुनौती चानचुने ठान्नु गलत हो । चलायमान मतदाता भएको ठाउँमा जुनसुकै पार्टी मसिनो गरी खट्नुपर्छ’, उनी भन्छिन, ‘उहाँहरूका गुनासा सुन्ने, आवश्यकता टिपोट गर्ने, भावना बुझ्ने काम मात्रै हामीले गर्‍यौँ । उत्तर दिने काम गरेनौँ । झापामा बाहिरको हल्ला जस्तो ठूलो चुनौती छैन । सामान्य चुनौती छ।’

अध्यक्ष ओलीको जित सुनिश्चित छ त ? भन्ने प्रश्नमा उनको जवाफ छ, ‘अध्यक्षज्यूले उम्मेदवारी दर्ता गराएपछि गुण्डुमा आएर सुत्नुभए पनि निर्वाचन जित्नुहुन्थ्यो ।’ मत कति आउँछ भन्ने प्रश्नमा भने रामकुमारीले पक्का जवाफ दिन सकिनन् ।

हामीले नेतृ झाँक्रीसँग झापा ५ सहित जिल्लाको अवस्था, अध्यक्ष ओलीका चुनौती र सम्भावना, ओलीाबरे मतदाताको विश्लेषण लगायत विषयमा कुराकानी गरेका छौँ ।

एक सातासम्म झापा डुल्नुभयो । खासमा त्यहाँ के के देख्नु भयो, के पाउनुभयो ?

अध्यक्ष कमरेडलाई निर्वाचन जिताउन पुगेको हो । पार्टीको आन्तरिक कमिटीहरू परिचालन मोबिलाइजेसन गर्न पनि पुग्यौँ ।

कस्तो रहेछ त माहोल ? अध्यक्ष ओलीले चुनाव जित्नु होला ?

जित्नलाई कुनै समस्या छैन । एमालेका नेता-कार्यकर्तादेखि मतदातासमेत हाम्रै पक्षमा छन् । शतप्रतिशत भोट आउने सम्भावना कम छ । तर जित्नलाई समस्या छैन । सुविधाजनक अन्तरले अध्यक्षले जित्ने स्थिति छ । सबै युवा महिला, बुद्धिजीवी लगायत स्थानीयबासी अध्यक्षको पक्षमा हुनुहुन्छ । घरदैलो कार्यक्रममा अझ धेरै यो दृश्य देख्न सकिन्छ । झापाका समग्र निर्वाचन क्षेत्रमा एमालेले विजय हासिल गर्छ ।

झापा ५ मा चुनौती दिन पुगेका बालेन्द्र साह चानचुने प्रतिस्पर्धी होइनन्, मसिनो गरी खट्नुपर्छ भन्ने हो ?

एक किसिमले पुराना दलहरूप्रति गलत भाष्य पैदा गराइएको छ । मसिनो गरी खट्नुपर्ने त अवस्था त छ नै । बाहिरका मान्छे गएर भयङ्कर बिग्रियो भन्नु गलत हुन्छ । जनता र भोटरको पंक्तिमा कुनै समस्या छैन ।

यहाँले कति दिन, कस्ता व्यक्तिहरुलाई भेट्नुभयो ?

झापामा एक हप्ता बसेँ । तर मैले पार्टी पङ्क्तिभन्दा पनि तल्लो तलका, ग्रासरुटका मतदातासँग भेटेँ । हामी गएको कुरा अध्यक्षलाई पनि चार दिनपछाडि मात्रै जानकारी दिएका थियौँ।

हामी हाम्रो ढङ्गले तल्लो तहका समुदायमा गएर आफ्नो ढङ्गले छलफल गर्ने काममा खट्यौँ । युवा, विद्यार्थी, पूर्वविद्यार्थी र अध्यक्षज्यूको सचिवालयसँग सम्पर्क भएका केही साथीहरूसहित आठजना थियौँ ।

यहाँहरूलाई ग्रास रूटमा खटाइएको हो कि आफैँ जानुभएको हो ?

हामीले विभिन्न हिसाबले र्‍यापिड राउन्ड चलाइरहेका छौँ । अध्यक्षकहाँ त सबै साथीहरू पुगेर आफ्नो हिसाबले काम गर्नुभएकै छ । यो योजनाभित्रकै काम हो । तर अध्यक्षज्यूलाई त्यही दिन आउँछन् भन्ने जानकारी थिएन ।

प्रारम्भिक अध्ययन लिएर मात्रै जाने भनेर चार दिनपछाडि अध्यक्षलाई भेट्यौँ, उहाँ छक्क पर्नुभयो । त्यसबेला हामीले प्रारम्भिक अध्ययन प्रतिवेदन उहाँलाई बुझायौँ । पार्टीको नेताहरू पनि बाटोमा देख्दा को हो रामकुमारी जस्तो हिँड्ने भनेर सरप्राइज हुनुभएको थियो । म पनि एकदम अनौपचारिक पोशाकमा थिएँ ।

यहाँहरू चारवटै गाउँपालिका डुल्नुभयो ?

हो, चारवटै गाउँपालिकाका २३ वटा वडा पुग्यौँ। तल्लो तहका कार्यकर्ता र मतदाता भेट्न पुग्यौँ । पाँचवटा वडाजतिमा सम्पर्क भइसकेपछि हाम्रो पार्टीका नेताहरू खटिरहनु भएको रहेछ । त्यसपछि हामी गएनौँ । पाँचवटा वडाको रिपोर्ट कार्ड आएपछि हामी फर्कियौँ ।

२३ वटामा पुग्दा एमालेप्रति एकदमै ठूलो निराशा देख्नुभयो होला है ?

बिल्कुल त्यस्तो थिएन । चुनाव भनेको लोकतन्त्रको सुन्दर पक्ष हो । नेताहरू ग्रासरुटमा त्यहाँको वस्तुस्थिति नियाल्ने बेला यही त हो । त्यही भएर केही असन्तुष्टि र कमेन्ट भइ नै हाल्छ । जहाँ साइलेन्ट मतदाता हुन्छन्, त्यहाँ लोकतन्त्र जोगिँदैन । झापाका मतदाता साइलेन्ट होइन, प्रश्न गर्ने, चलायमान र गतिशील हुनुहुँदो रहेछ ।

चलायमान र गतिशील मतदाता भएको ठाउँमा पार्टी अहोरात्र खट्नुपर्ने अवस्था हुन्छ । जुनसुकै बेला जसले पनि बिगार्न सक्छ । झापा-५ का मतदाता साइलेन्ट भने होइनन् । उहाँहरूका गुनासा सुन्ने, आवश्यक टिपोट गर्ने, भावना बुझ्ने काम मात्रै हामीले गर्‍यौँ, त्यसको उत्तर दिने काम हामीले गरेनौँ ।

उहाँहरूका प्रश्नको जवाफ दिनेगरी हामी गएनौँ । उहाँहरुका के के प्रश्न छन्, के के सवाल छन् भन्ने कुरा थाहा पाउन गएको हो । भदौ २३ र २४ गतेको आन्दोलनले निजी सम्पत्ति होस् या सरकारी सम्पत्तिमा आक्रमण गर्नुपर्ने अवस्थाबारे त्यहाँका जनताको धारणा के रहेछ ? यो अवस्थामा हामी निर्वाचनमा गइरहेका बेला जनताले के सोच्नुभएको छ ? उहाँहरूलाई के लागेको छ ? सामाजिक सञ्जालमा अध्यक्षप्रति एकदमै लाञ्छना लगाइएको छ । घृणाको राजनीतिको बढोत्तरी भएको छ । आफ्नै क्षेत्रमा उहाँलाई साँच्चिकै यस्तै ठान्छन् त जनताले ? भन्ने हिसाबले हामी गएको हो ।

सरसर्ती बुझ्दा त्यस्तो ठूलो भयङ्कर असन्तुष्टि छैन । एक राउण्ड अध्यक्षज्यू गएर सरसर्ती एक किसिमले भेटिसकेको अवस्था भएर पनि होला । सोसल मिडियामा जे जसरी घृणाको राजनीति गरेर आरोप लगाउने काम गरिएको छ, त्यो कुरा जनताले कुनै हिसाबले गर्नुभएन। अध्यक्षज्यूलाई हराउने अथवा उहाँलाई त्यहाँबाट विजय नगराउने उहाँहरूको मनसाय छैन । उहाँहरू धेरै कुरामा आफैँ क्लियर हुनुहुन्छ । एकदमै ग्रामीण र तल्लो तहमा हामीले बालाई नै दिएको हो, यो पटक पनि उहाँलाई दिन्छौँ भन्छन् । झापा-५ मा एमालेलाई ठूलो चुनौती छैन, सामान्य चुनौती छ ।

सामान्य चुनौती भन्नाले के बुझ्ने ?

मतदाताको मनोभावना भाँड्ने काम भएको छ । त्यसका लागि एमालेले मसिनो गरी नखटी हुँदैन । हामीले भेटेकामध्ये केहीका जिज्ञासा र अलमलबारे बुझाउन सकिए समस्या छैन । अध्यक्षका विषयमा विभिन्न नकारात्मक टिकाटिप्पणी भएका छन् । त्यसलाई चिर्न फेरि हामी खट्नुपर्छ।

तपाईंहरू खास ग्राउन्डका जनताको भावना बुझ्न जानुभएको हो ?

हो, हामी एकदमै मसिनो गरी र्‍यापिड राउन्ड गरेर तल्लो तहका जनताको भावना बुझ्न गएको हो । मतको सर्वेक्षण र जनमतको कलेक्सन गरेका हौँ । तर सर्वेक्षण भनेर एकदम हामीले वैज्ञानिक मेथडमा सर्वेक्षण भने गरेका होइनौँ । त्यस्तो सर्वेक्षण गर्ने पनि हाम्रो दुई तीन टोली छन् । हामीले पोलिटिकल रिसर्च गरेर आएका हौँ । पार्टीभित्र रिपोर्टिङ सिस्टम हुन्छ, त्यसलाई नै फलो गरेका हौँ ।

के रहेछ त सुधार गर्नुपर्ने कुरा ?

हामीले अध्यक्ष कमरेडलाई त्यस विषयमा सुझाव दिइसकेका छौँ । उहाँलाई मात्रै होइन, उहाँसँग सम्बन्धित सबैलाई पनि त्यो सूचना दिइएको छ । तल्लो तहसम्म काम गर्नुपर्नेछ ।

अगाडिका निर्वाचनभन्दा यो पटक एमालेलाई अलिक समस्या छ, होइन ?

खट्नुपर्ने चाहिँ छ । बाहिर हामीमाथि विभिन्न प्रहार र लाञ्छना लगाइएका छन् । त्यहाँ हामीले पार्टीका विभिन्न जनसंगठनका मान्छे परिचालन गरेका छौँ । बाहिर एकदमै हल्ला चलेको भएर के हो भन्न अध्यक्षसहित सम्पूर्ण नेता कार्यकर्ता खट्नुपर्ने अवस्था छ ।

समस्या छ भन्ने सुनेरै हामी गएको हो । तर बाहिर आएको जस्तो समस्या छैन । हामीले अध्यक्षलाई पनि वरपर यताउता गर्नुभन्दा त्यहीँ बसेर आरामसँग वस्तुस्थितिको अवलोकन गर्नुहोस् भनेका हौँ ।

यस पटक अन्य क्षेत्र र जिल्लामा अध्यक्षज्यू दौडिन नसक्ने हो र ?

होइन, खर्च गर्नु पर्छ । हेलिकप्टर प्रयोगसहितका कुराले विवादित बनाउन सक्छ । अध्यक्षज्यूको स्वास्थ्य स्थितिले पनि धेरै देश दौडाहामा निस्किने अवस्था छैन । जरुरी ठाउँमा त हेलिकप्टर लिएरै पुग्नुपर्ने हुन्छ । तर त्यसलाई पनि विवादित बनाइन्छ भनेर हामीले संयमता अपनाउन लगाएका छौँ ।

धेरै कार्यक्रममा नजान हामीले नै सल्लाह दिएका छौँ । उहाँप्रति आकर्षण छ भन्ने कुरा त स्कुल बसमा केटाकेटीहरूले गरेको व्यवहारबाटै पुष्टि हुन्छ । भेटिएका मान्छेहरूले गरेको व्यवहारले नै देखाउँछ । सुरक्षा थ्रेट आदि कारणले सबैकहाँ जान उहाँलाई सम्भव छैन । आफ्नो क्षेत्रमा त उहाँको भयङ्कर सम्भावना छ । स्वास्थ्यअवस्थाका कारण अरू निर्वाचन क्षेत्रभन्दा आफ्नैमा बढी खट्नुहुन्छ ।

विगतका निर्वाचनमा जस्तो अध्यक्षज्यू जिल्ला दौडिने अवस्था रहेन ?

विगतको जतिकै दौडन नसके पनि उहाँ आवश्यक ठाउँमा पुग्नुहुन्छ । कति सम्भव हुन्छ, त्यो अलग कुरा हो । विगतको जस्तै औपचारिक-अनौपचारिक कार्यक्रम त उहाँले भ्याइ नै रहनुभएको छ ।

अन्तिममा फेरि सोध्दैछु, झापा-५ बाट अध्यक्ष ओली विजयी हुनेमा यहाँहरू ढुक्क हुनुहुन्छ ?

केपी ओलीको विकल्प छैन । हामी उहाँलाई नै भोट हाल्छौँ भन्ने पङ्क्तिहरू धेरै हुनुहुन्छ । हामीले आइडेन्टिटी हाइड गरेर त्यहाँका जनता भेट्दा पनि उहाँहरूले ओली नै जिताउने भन्नुभयो । झापा-५ मा अध्यक्षज्यूले उम्मेदवारी दर्ता गरेर गुण्डुमा सुते पनि जित्नुहुन्छ, जित्नुहुने थियो । तर त्यहाँका मतदाता चलायमान र गतिशील हुनाले उहाँले मिहिनेत गरेर गुनासो सुन्ने काम गर्नुभएको हो ।

पार्टीको यत्रो पङ्क्ति परिचालन भएको छ, नजित्ने कुरै छैन । झापा-५ का मतदाताले लोकतान्त्रिक अभ्यास अपनाएकै कारण एमालेले बढी खट्नुपरेको हो नि ।

मत कस्तो आउला ?

हामीमले मत सर्वेक्षण नगरेको भएर यसबारे ठ्याक्कै भन्न सकिनँ । तर, उहाँ विजयी हुने पक्का हो । पहिलाको जस्तो लोकप्रिय मत नआउन सक्छ, किनभने विभिन्न आरोप र लाञ्छना हामीमाथि लगाइएको छ । त्यसलाई चिर्दै अगाडि बढेका छौँ ।

मत सर्वेक्षण गर्ने टिम पनि छ । हामीले अरुलाई जिताउने भूल गर्दैनौँ, उहाँलाई नै जिताउँछौँ भन्नुहुन्छ। अरू फरक पार्टीका नेताहरूले पनि अध्यक्ष ओलीबाहेक अरुको विकल्प देख्नुभएको छैन ।