काठमाडौं- भारतको पूर्वाधार उत्पादनमा जुन महिनामा उल्लेख्य सुधार देखिएको छ। सरकारले सार्वजनिक गरेको नयाँ तथ्यांकअनुसार जुन महिनामा पूर्वाधार क्षेत्रको वृद्धिदर वार्षिक आधारमा ५ प्रतिशत पुगेको छ । यो गत पाँच महिनायताकै सबैभन्दा तीव्र गति हो । फलामको धाउ र विजुली उत्पादनमा देखिएको बलियो वृद्धिका कारण ऊर्जासँग सम्बन्धित अन्य क्षेत्रको सुस्ततालाई सन्तुलनमा ल्याउन मद्दत पुगेको र यसैका कारण समग्र पूर्वाधार उत्पादनमा यो सुधार देखिएको हो ।

सरकारले आधार वर्ष २०२२–२३ लाई मानेर हालै सार्वजनिक गरेको परिमार्जित शृङ्खलाअन्तर्गत यो पहिलो तथ्यांक बाहिर आएको हो । सोमबार सरकारद्वारा जारी गरिएको यो नयाँ शृङ्खलाले यसअघिको २०११–१२ को आधार वर्षलाई प्रतिस्थापन गरेको छ । यससँगै मुख्य क्षेत्रको दायरामा यसअघिका आठ वटा उद्योगबाट बढाएर फलामको धाउसँगै कुल नौवटा उद्योगहरू समेटिएको छ ।

सरकारले जारी गरेको तुलनात्मक तथ्यांकअनुसार यसअघि मे महिनामा पूर्वाधार उत्पादन संशोधित ३.२ प्रतिशतले बढेको थियो। परिमार्जित तथ्यांकअनुसार यसअघि गत जनवरी महिनामा ५.२ प्रतिशतको दरले यसभन्दा तीव्र गतिमा वृद्धि भएको थियो ।

विभिन्न क्षेत्रहरूको छुट्टाछुट्टै उत्पादन अवस्थालाई हेर्दा, जुन महिनामा सिमेन्ट उत्पादन ९.८ प्रतिशतले बढेको छ जुन मे महिनामा संशोधित ८.४ प्रतिशतले बढेको थियो । त्यस्तै, गत महिना स्टिलको उत्पादन ४.६ प्रतिशतले बढेको छ भने मे महिनामा यो वृद्धि संशोधित ५.१ प्रतिशत रहेको थियो।

यसैगरी, जुन महिनामा विजुली उत्पादन ९.८ प्रतिशतले बढेको छ, जुन मे महिनामा संशोधित ११.२ प्रतिशतले बढेको थियो। कोइला उत्पादन जुन महिनामा १.४ प्रतिशतले बढेको छ, जबकि यसअघिको महिनामा यसको उत्पादन संशोधित ९.५ प्रतिशतले घटेको थियो। फलामको अयस्कको उत्पादनमा भने उच्च उछाल आएको छ र जुन महिनामा यो ४३.९ प्रतिशतले बढेको छ, जुन मे महिनामा संशोधित १९ प्रतिशतले बढेको थियो।

यता, केही क्षेत्रहरूमा भने गिरावट देखिएको छ। जुन महिनामा कच्चा तेलको उत्पादन ४.२ प्रतिशतले घटेको छ, जुन मे महिनामा देखिएको संशोधित गिरावटसँगै समान रहेको छ। मल उत्पादन जुन महिनामा ३.३ प्रतिशतले घटेको छ भने यसअघिको महिनामा यो संशोधित १ प्रतिशतले खुम्चिएको थियो। प्राकृतिक ग्यासको उत्पादन जुन महिनामा ७.४ प्रतिशतले घटेको छ, जुन मे महिनाको संशोधित ५ प्रतिशतको गिरावटभन्दा बढी हो। रिफाइनरी उत्पादनहरूमा पनि जुन महिनामा ४.७ प्रतिशतले कमी आएको छ, जबकि गत महिना यसको उत्पादनमा संशोधित ८.२ प्रतिशतले गिरावट आएको थियो।

यसबीच, चालु आर्थिक वर्षको पहिलो त्रैमासिक अर्थात् अप्रिलदेखि जुन महिनासम्मको समग्र पूर्वाधार उत्पादनको संचयी वृद्धिदर ३.६ प्रतिशत पुगेको छ। गत वर्षको सोही अवधिमा यो वृद्धिदर संशोधित १ प्रतिशत मात्र रहेको थियो।