काठमाडौं— चुनावमा मतदातालाई प्रभावित पार्न गोठमा पुगेर गाई दुहुने, भकारो सोहोर्ने, खेत खनजोत गर्ने, नाङ्लो जाँतोमा सघाईदिने खालका चटके माहोल यसपटकको संसदीय चुनावमा पनि दोहोरिन थालेको छ । आफूलाई भाइरल बनाएर मतदाताको ध्यान खिच्ने यो शैली नयाँ होइन ।

सामाजिक सञ्जालको प्रभाव बढ्दै जाँदा यस्ता गतिविधिले ठाउँ पाउँदै आएका छन् । चुनावी तिथि नजिकिँदै जाँदा ध्यान खिच्न ‘एटेन्सन सिकर’ को यो शैलीले उम्मेदवारलाई विवादास्पद बनाउने जोखिम रहन्छ । निर्वाचन आयोगले यसखाले प्रचारशैलीमा नउत्रन सचेत गराउँदै आएको छ ।

खासगरी सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भइरहेका केही दृश्यहरूले अहिलेको चुनावी प्रचार कति हदसम्म पुगेको छ भन्ने स्पष्ट देखाउँछन् । टेलिभिजन कार्यक्रम चलाउँदा अन्टसन्ट प्रश्न सोध्ने भनेर आलोचित हुँदै आएका पत्रकार ऋषि धमला चुनावी मैदानमा सर्वाधिक चटक गर्नेको अग्रमोर्चामा छन् ।

रौतहट–४ क्षेत्रबाट आम जनता पार्टीको प्रतिनिधित्व गर्दै उनी प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि उम्मेदवार बनेका छन् । उम्मेदवारी दर्ता गरेसँगै उनी अहिले सक्रिय रूपमा प्रचारप्रसारमा जुटिरहेका छन् । सञ्चारकर्मीका रूपमा उनको स्पष्ट बोली र आक्रामक प्रस्तुति जनताले चासोका साथ हेर्ने गरे पनि, अहिले भने उनको भोट माग्ने शैली सामाजिक सञ्जालमा चर्चाको विषय बनेको छ ।

हाल भाइरल भइरहेका भिडियोहरूमा धमलालाई विभिन्न अवतारमा देख्न सकिन्छ । कतै साइकल चलाउँदै, कतै तातो तेलमा जिलेबी पकाउन त कतै आराले काठ काट्दै गरेको दृश्यमा देखिन्छन् ।

एउटा भिडियोमा उनी पार्किङ गरिएको ट्याक्टरको चालक सीटमा बसेर किसानलाई मलबीउ सहज बनाउने संकल्प गर्छन् । अर्को भिडियोमा उखुबारीमा पुगेर उखु बोक्छन् । हँसियाले उखु काट्छन् । कतै ज्येष्ठ नागरिकको आँसु पुछेको देखाउँछन्, आफू पनि भावुक हुन्छन् । यी अधिकांश दृश्य असहज लाग्छ ।

समर्थकहरू यसलाई ‘जनतासँग घुलमिल हुने प्रयास’ भन्छन् भने आलोचकहरू ‘भोटका लागि देखावटी अभिनय’को संज्ञा दिन्छन्। यस्तै, गोरखा क्षेत्र नम्बर १ बाट राष्ट्रि स्वतन्त्र पार्टीका उम्मेदवार बनेका सुधन गुरुङको भिडियो पनि अहिले सामाजिक सञ्जालमा व्यापक रूपमा फैलिएको छ । उक्त भिडियोमा नाम्लो सहितको भारी बोकेर उकालो चढ्दै गरेको देखिन्छ ।

गुरुङको यो दृश्यलाई कतिपयले श्रमको सम्मान र जनताको दुःख बुझ्ने प्रयासको रूपमा व्याख्या गरेका छन् । त्यसैगरी कुनै उम्मेदवारको अर्को भिडियो पनि चर्चामा छ । भिडियोमा उनले मतदाताको खुट्टा ढोगेर भोट मागेको देखिन्छ । यो दृश्यले केहीलाई भावुक बनाएको छ भने केहीले चुनावी मर्यादामाथि प्रश्न उठाएका छन् ।

उता गुल्मीमा रास्वपाबाट उम्मेदवार बनेका सागर ढकालले भोट माग्ने क्रममा चर्को अभिव्यक्ति दिएका छन् । ढकालले चुनावी सभा र सामाजिक सञ्जालमा आफ्नो दृष्टिकोण स्पष्ट पार्दै आम जनता समक्ष केही प्रश्न उठाएका छन्, जसले स्थानीय मतदाताको ध्यान खिचेको छ ।

उनले भने, “अहिलेसम्म गुल्मी जिल्लामा तपाईंहरूले हेर्नुभयो भने पेशा गरेको नेता खोई ? काम गरेर खानुपर्छ कि पर्दैन ? तपाईंले यहाँ किराना पसल गर्नुपर्ने, होटल गर्नुपर्ने, व्यवसाय गर्नुपर्ने, गाडी चलाउनुपर्ने । नेताहरूले गर्न पर्दैन ? छोराछोरी पाल्नलाई केही गर्न पर्दैन ? नेताहरू अहिलेसम्म के गरे ? काम गरेर खाए, खाएनन् तर हामीले काम गरेर खाएको आजको दिनसम्म ।” सागर ढकाल यतिमै रोकिदैनन् ।

आत्मरतिमा रमाउँदै भन्छन्– ‘मैले विदेश बनाएँ । भारत, चीन, अमेरिकाजस्ता देशबाट बोलावट आइरहेको छ । तर के मैले आफ्नै गुल्मीलाई बनाउन नपाउने ?” अघिल्लो संसदीय चुनावमा उनी डडेलधुरामा पुगेर उमेदवारी दिएका थिए ।

एकातर्फ यस्ता गतिविधिले चुनावी प्रचारलाई जनतासम्म सजिलै पुर्‍याउने काम गरिरहेको छ भने अर्कोतर्फ राजनीति गम्भीर विषय हो कि केवल दृश्यात्मक प्रतिस्पर्धा भन्ने बहसले ठाउँ पाउँदै गएको छ । राजनीति जनताको व्यवस्थापन हो ।

त्यसको लागि स्पष्ट विचार, उद्देश्य, लक्ष्य सबै चाहिन्छ । विशेष गरी कांग्रेस, एमाले, नेपाली कम्युनिष्ट पार्टीका उमेदवार यस्ता प्रचारमा कम देखिएका छन् । मतदाताले चटक पत्याउँछन् कि विचार त्यसका लागि फागुन २१ पर्खनुको विकल्प छैन ।